Luchtvervuiling door schepen kost jaarlijks tienduizenden levens

Algemeen wordt aangenomen dat de zilte zeelucht goed is voor de gezondheid, maar uit nieuw onderzoek blijkt dat grote zeeschepen de luchtkwaliteit geen goed doen. De rook van de schepen bevat giftige partikels en kan vooral in havensteden erg schadelijk zijn.

Lees meer

Google investeert in "onuitputtelijke" aardenergie

De internetgigant Google investeert bijna zeven miljoen euro in EGS, een nieuwe technologie die volgens het bedrijf toelaat zowat overal ter wereld stroom op te wekken dankzij de warmte van de aardkorst.

Lees meer

‘Uranium verziekt Afrika’

Electrabel en andere stroomleveranciers gebruiken uranium om kernenergie op te wekken. Dat kostbare mineraal wordt door de Franse Areva-groep gedolven in het Afrikaanse Niger, het vierde armste land ter wereld. Volgens critici gaat die uraniumontginning ten koste van de lokale bevolking en in het bijzonder de Toearegs of zogenaamde “blauwe mannen”.

Lees meer

Algen, wondermiddel voor zieke planeet?

De toekomst is aan de algen, zo lijkt het wel. In de zoektocht naar duurzame biobrandstoffen gaan steeds meer stemmen op voor algen als zogenaamde “derde generatie biobrandstoffen”.

Lees meer

IJsberen ontdekt in volle zee

Observatievluchten van de Amerikaanse overheid hebben minstens negen ijsberen ontdekt die ver buiten de kust van Alaska zwemmen, eentje zelfs negentig kilometer in open zee. Milieuverenigingen maken zich zorgen dat de klimaatverandering het de dieren steeds moeilijker maakt om vaste grond te vinden.

Lees meer

Belg ondervoorzitter IPCC

Professor Jean-Pascal Van Ypersele (UCL) is verkozen tot ondervoorzitter van het Intergouvernementele Panel voor klimaatverandering (IPCC).

Lees meer

Latijns-Amerikanen compenseren milieuzonden via het internet

Vervuilende bedrijven of veelvliegers in Latijns-Amerika kunnen met enkele simpele muisklikken de schade die ze toebrengen aan het klimaat weer goedmaken. Websites als het Braziliaanse Clickárvore en Neutralízate in Mexico zitten in de lift.

Lees meer

“Australië en Nieuw-Zeeland moeten deur openen voor klimaatvluchtelingen”

Sommige laaggelegen eilanden in de Stille Oceaan zijn al ontruimd omdat ze onbewoonbaar zijn geworden door de stijging van de zeespiegel. Australië en Nieuw-Zeeland krijgen te horen dat ze meer moeten doen om klimaatvluchtelingen op te nemen, omdat ze door hun uitstoot van broeikasgassen mee de oorzaak zijn van het probleem.

Lees meer

Klimaatprofessor geeft tips voor Belgische ontwikkelingssamenwerking

Meer geld en meer mensen, dat is wat de Belgische Ontwikkelingssamenwerking nodig heeft om het effect van haar hulp niet te laten verloren gaan door de klimaatverandering. De Belgische klimaatprofessor Jean-Pascal van Ypersele, onlangs benoemd tot vicevoorzitter van het internationale klimaatpanel IPCC, kwam woensdag in Brussel een rapport met aanbevelingen voorstellen.

Lees meer

Schone graffiti veroveren Europese wijk

De milieuorganisatie Greenpeace voert in de Europese wijk actie met een opmerkelijke nieuwe techniek: “schone graffiti”. Boodschappen worden aangebracht op muren en trottoirs zonder verf of spuitbussen, maar simpelweg met stoom.

Lees meer

Reusachtige ijsplaat spoorloos verdwenen

Hoewel de korte zomer aan de noordpool dit jaar niet zo warm is, is het verschil tussen de hoeveelheid ijs in de zomer en de winter het tweedegrootste sinds het begin van de waarnemingen. Canadese wetenschappers vragen zich af wat er is gebeurd met een 50 vierkante kilometer grote ijsplaat ten noorden van Ellesmere Island, die op drie dagen is verdwenen.

Lees meer

Barroso: "Commissie schreef geschiedenis"

De presentatie van het klimaatpakket was voor Europees Commissievoorzitter José Manuel Barroso een groot moment. Geflankeerd door drie commissarissen begon Barroso zijn persconferentie met de bedenking "de Europese Commissie nam zopas een historische beslissing." Enkele zinnen later luidde het dat "het nationaal kader niet langer volstaat om een antwoord te geven op de uitdagingen waarmee we nu geconfronteerd worden." Verder verzekerde Barroso dat het de absolute topprioriteit van de Commissie is om een internationaal akkoord over de CO2-uitstoot te krijgen.
Voltreffer
Voor de Commissievoorzitter is het pakket een voltreffer. Het gaat om het klimaat, maar ook om de energieveiligheid en de concurrentiepositie van de Europese ondernemingen. Op deze manier zal het mogelijk zijn om jobs veilig te stellen en in de milieusector de leiding op wereldvlak te nemen, zo zei de Portugees.
De kostprijs van het hele pakket wordt door de EU-Commissie gerelativeerd. Het gaat over 0,45 procent van het Bruto Nationaal Product of 60 miljard euro per jaar. "Per burger betekent dat 3 tankbeurten per jaar", zo becijferde het dagelijks bestuur van de Europese Unie.
Olieprijs
"Als we niets doen, zo blijkt uit het rapport-Stern, zullen we allicht tien keer meer moeten betalen", zei de Commissievoorzitte." Volgens Barroso kan die berekening nog een stuk lager uitvallen. De Commissie maakte haar berekening op basis van een olieprijs van 61 dollar per vat. Op dit ogenblik bedraagt de olieprijs meer dan 80 dollar per vat. "Bijgevolg kunnen de baten aanzienlijk hoger liggen, dan de geplande besparing van circa 50 miljard euro aan buitenlandse olie en gas", zei Barroso.
2009
Hij wil dat het pakket nog deze legislatuur door de Raad en het Europees Parlement wordt goedgekeurd. "Het doel is het eerste semester van 2009, maar misschien is het tweede semester van 2008 nog haalbaar", zei hij, alluderend op de periode onder Frans voorzitterschap. "Ik ben ervan overtuigd dat we ruime steun voor deze voorstellen zullen krijgen", verzerkerde hij.
CO2-heffing
De Commissievoorzitter stelde wel dat er over de ontwerprichtlijnen nog kan gepraat worden. Toch liet hij duidelijk verstaan dat de grote lijnen zo goed als vast liggen. "Ik kan me niet voorstellen dat over hernieuwbare energie een beter voorstel mogelijk is dan hetgeen nu op tafel ligt". Over de "CO2-heffing" bleef Barroso vaag. Sommige lidstaten dringen er op aan, maar de Commissie wil de stap nu zeker niet zetten. Ze wil eerste alle kansen geven aan een internationaal akkoord en dan pas beslissingen nemen. "Het internationaal akkoord is de absolute topprioriteit",zei Barroso, eraan toevoegend: "Op geen enkele manier willen we via een achterdeur het protectionisme binnen halen. We willen immers precies het tegendeel: de deur openen".

Bron : Website van De Morgen , posting dd 23 jan 2008

Een beetje historiek, toelichting en commentaar

Een jaar geleden beslisten de Europese leiders om het voortouw te nemen in de strijd tegen de opwarming van de aarde en de 20-20-20 doelstellingen vast te leggen. 20 % minder uitstoot, 20 % meer hernieuwbare energie en 20 % zuiniger verbruik in vergelijking met 1990. En als landen zoals de VS, China en India bereid zijn om belangrijke inspanningen te doen zou men de uitstoot eventueel tot 30 % willen laten dalen. 

Globale doelstellingen versus deze per lidstaat moeten vastliggen in bindende wetteksten voor aandeel hernieuwbare energie en uitstoot. De besparingscijfers zijn aanbevelingen. Eind 2008, uiterlijk 2009 moet dit alles afgerond zijn. 

Prijskaartje voor België ligt niet zo hoog, rekening houdend met het feit dat we nu reeds ver achter lopen, vooral wat betreft hernieuwbare energie. Toch werd er stevig gelobbyd om nog lager te gaan, wegens de vele obstakels en te weinig " potentieel ". De globale Europese kostpijs zou 90 miljard Euro kosten, 0.6 % van het BNP. Voor België zou dat 1.6 miljard zijn, en dat geld is er blijkbaar niet, zegt men. Het zou neerkomen op 3 tankbeurten per jaar. Of amper enkele Euro's per Europeaan per maand. De door België  ( via Verhofstadt ) gevraagde doelstelling zou 8 % zijn, maar het wordt toch 13 % hernieuwbare energie en 15 % minder uitstoot, zoals eerder bekend . Nog steeds heel laag in vergelijking met veel andere Europese landen. En we zouden bepaalde vormen van compensatie krijgen. Deze conservatieve Belgische refleks wordt door anderen " fossiel denken " genoemd : zo weinig mogelijk hernieuwbare energie + kernenergie. En dat levert geen bijkomende jobs op... En het VBO wijst vlotjes naar de gezinnen die hun woningen beter moeten isoleren.   

Buiten de afspraken over doelstellingspercentages per land, zijn er nog andere - in het verlengde - zoals : aanpassingen aan het huidige stelsel van de emissiehandel door stelselmatig de prijs van de vervuiling op te trekken naar een hoger en realistischer markt ( veiling) niveau, met tijdelijke uitzonderingen voor in hoofdzaak zware industrie zoals staal, cement, aluminium, etc. Maar alle sectoren zullen inspanningen moeten leveren , ook de luchtvaart. Er komen ook snellere overheidssteun voor groene projecten, mogelijkheden voor ondergrondse opslag van CO2 en duurzame biobrandstoffen welke de prijs van het voedsel niet beïnvloeden. 

Maar dat het Belgisch " potentieel " beperkt is , zoals overheid en bedrijven beweren, wordt door vele milieuorganisaties en sommige politieke partijen in vraag gesteld , zelfs gelachen : als het volledige potentieel aan duurzame energie en energiebesparing en energie-efficiëntie wordt aangeboord, dan kan dat tegen 2030 tussen de 60 en 90 % dekken, aldus Bart Staes van Groen. Meer windenergie, meer zonnepanelen, meer warmtekracht, minder lekverliezen, zuiniger verbruik zoals met licht, besparingen in de industrie, passiefhuizen... allemaal voorbeelden die dit moeten staven, zonder hoge investeringen en met een technologie die bewezen heeft goed en betrouwbaar te zijn. 

Niets aan het klimaat doen, kost 10 x meer ( Stern). De kosten wegen niet op tegen de voordelen. Deze maatregelen, een grote Europese verwezenlijking, zijn goed voor onze planeet, de Europese economie en de Europese burgers. En het geld van de emissierechten, vanaf 2013 zeker op 50 miljard Euro geschat, kan geïnvesteerd worden in hernieuwbare energie. Alle regeringleiders zijn het eens met onze doelstellingen en ben er zeker van dat ze zullen aanvaard worden. En de uitzonderingen, bv vrijstelling van aankoop van emissierechten voor de grote energie-intensieve sectoren, zullen uitzonderingen blijven en stelselmatig verminderen. We moeten naar innovatie, naar concurrentievoordeel, naar nieuwe opportuniteiten en miljoenen andere maar vooral nieuwe jobs en naar energie-onafhankelijkheid, aldus Barroso.    

Bron : Her en der gesprokkeld in de Morgen van de laatste dagen en de Knack van 23/1/2008

Hvandeker : De toekenning van de percentages hernieuwbare energie is gebaseerd op een verdedigbare logika dat de sterkste schouders de zwaarste lasten moeten dragen. Concreet : elke lidstaat moet de productie van groene energie opdrijven met 5.75 % + bijkomende inspanningen op basis van het BBP. Op basis daarvan is de inspanning van België tov de andere landen rechtvaardig en billijk. En we hebben troeven en kennis over ecotechnologie in huis en dat moeten we inzetten, ook al zijn we een van de kleinere spelers, met alle nadelen vandien. Maar dat het plan en het beleid ter uitvoering nog heel wat hindernissen zullen tegenkomen, daar ben ik van overtuigd. De eerste slag is gewonnen, de oorlog nog lang niet. Maar het blijft een mijlpaal en erg belangrijk voor de aarde.  

Ook wil ik nog enkele positieve reacties vermelden : Deze van professor Paul De Grauwe, internationale economie, die stelt onder de indruk te zijn van het plan. De Eu steekt zijn nek uit, toont grote moed, wil mee in de klimaatcockpit. Maar sommige landen, waaronder het onze, hebben geen goed figuur geslagen. Het is duidelijk dat vele Belgische politici zoveel mogelijk hebben gedaan om zo weinig mogelijk te doen aan de CO2-uitstoot. Bron : De Morgen dd 26/1/2008.

En de reactie van Paul Goossens : Het plan, een project voor de 21ste eeuw, zet Europa in de cockpit van de wereld en toont aan dat Margaretha Guidone, tot voor kort de groene huisvrouw uit Kappelen en nu - wanhopig en teleurgesteld - naar Canada verhuist, een praatjesmaakster en geen ecologische vluchtelinge is. De rijke staten worden zwaarder belast dan de arme en dat is solidariteit, nog altijd een hoeksteen van de EU. Het is een plan, nog geen beleid, dat de opkomende industrielanden en de armste landen een perspectief biedt, een richting. Veel beter dan de zogenaamde " war on terror " van de VS. Bovendien is het plan een kantelmoment waarbij alle Europese landen een belangrijk bevoegdheispakket afstaan aan Europa, omdat ze er zelf niet kunnen uitgeraken. En hopelijk zal de , in de toekomst meer koolstofarme, Europese samenleving geen rode loper uitrollen voor kernenergie, want dan wordt de slag om olie in geen tijd een slag om uranium. Vrede en ontspanning zullen dan weer heel ver weg zijn. Bron : De Morgen dd 26 jan 2008              

Hvandeker : In een artikel " kerncentrales zonder brandstof " , deze week in de Knack , geschreven door Kris De Decker wordt de stelling verdedigd dat de " brandstof " uranium binnen afzienbare tijd onbetaalbaar zal zijn, door de stijgende vraag en het krimpend aanbod. Daarmee worden alle stellingen ontkracht welke worden aangehaald door onze (mogelijk ) toekomstige regering om de meeste - meer recente - kerncentrales toch langer open te houden. Een doodlopende straat dus en ik ben geneigd de redenering te volgen . Waarom wordt er niet resoluut gekozen voor hernieuwbare energie ? Dat is de toekomst. De rest zijn achterhoedegevechten ten dienste van olie- ,gas- en uraniumbaronnen en sjeiks. 

Bron : de Knack-website en het enigszins anders geformuleerd maar inhoudelijk identiek artikel in het tijdschrift. 

" Kerncentrales zonder brandstof

09/08/2007 11:00

De kerncentrales langer openhouden, brengt de energiebevoorrading van ons land in gevaar en zal de elektriciteitsprijzen de hoogte injagen.

De oranje-blauwe regering die ons land binnenkort zou gaan leiden, is van plan de Belgische kerncentrales langer open te houden. De argumenten tegen kernenergie zijn intussen bekend: kernafval, kernongelukken en kernwapens. In het huidige debat moeten ze niet eens worden ingeroepen, omdat het volstaat aan te tonen dat de argumenten die aangehaald worden om de kerncentrales langer open te houden, niet kloppen.

De reden daarvoor heet uranium. Een kerncentrale draait niet op zonlicht, wind, lucht of water, maar op (verrijkt) uranium. Die radioactieve stof was lange tijd spotgoedkoop, maar die periode is voorbij. Begin 2000 werd 10 dollar neergeteld voor een pond uranium, in juli 2007 was dat 136 dollar. Dat is een stijging van bijna 1300 procent.

De kosten van nucleaire elektriciteit gaan niet gelijk op met de prijs voor uranium. De brandstofkosten maken slechts 20 procent uit van de totale kostprijs - de uitbating, het onderhoud en vooral de infrastructuurkosten van de centrale hebben een veel groter belang dan bij andere energiecentrales.

Volgens het Internationaal Energieagentschap (IEA) leidt een verdubbeling van de prijs van ruw uranium tot een stijging van 6 procent in de kostprijs van nucleaire elektriciteit (de Organisatie voor Economische Samenwerking en Ontwikkeling, OESO, noemt 10 procent). In het geval van een steenkoolcentrale leidt een verdubbeling van de brandstofprijs tot een stijging van de kostprijs met 40 procent, bij een gascentrale is dat 75 procent.

Maar dat maakt kernenergie niet immuun voor stijgende brandstofprijzen. De olieprijs (waarmee de aardgasprijs samenhangt) staat vandaag ongeveer 150 procent hoger dan aan het begin van 2000. Dat betekent dat de kostprijs van elektriciteit opgewekt in een gascentrale daardoor met bijna 115 procent is gestegen. Uranium steeg in diezelfde periode met 1300 procent, wat neerkomt op een stijging van de kostprijs voor nucleaire elektriciteit met 78 procent (volgens de normen van het IEA), tot 130 procent (volgens de normen van de OESO).

De prijsexplosie van uranium heeft twee redenen: een snel groeiende vraag en een sputterend aanbod. De flink gestegen olieprijzen en de aandacht voor de opwarming van het klimaat (een kerncentrale stoot geen CO2 uit) hebben van kernenergie opnieuw een aantrekkelijke optie gemaakt.

GEVAARLIJKE GOK

Zelfs als we de ogen sluiten voor de bekende problemen van kernafval, een mogelijke kernramp en het risico op een verdere 'democratisering' van kernwapens, blijft nucleaire energie dus een twijfelachtige optie. Ook de beloofde kerncentrales van de vierde generatie, die hun eigen kernafval als energiebron verbruiken en dus met veel minder uranium evenveel energie kunnen opwekken, brengen ons geen stap vooruit. Dat de elektriciteit uit onze kerncentrales momenteel nog zo goedkoop is, heeft alles te maken met het feit dat ze al gebouwd en afgeschreven zijn. Nieuwe reactoren van de vierde generatie mogen dan een oplossing zijn voor de stijgende kosten van uranium, ze zullen evengoed de prijs van nucleaire energie de hoogte injagen door het simpele feit dat ze nog gebouwd (en ontwikkeld) moeten worden. "

Kris De Decker