Maak van olieverslindende auto's elektrische voertuigen met een batterij die je net als bij een gsm kunt opladen op een stroomnetwerk. Een absurd idee, maar in het VRT-uitvindersprogramma De bedenkers zal je het vanavond niet voorbij horen komen. Het concept bestaat immers al, en het Amerikaanse bedrijfje Better Place slaagt er steeds beter in om het te verkopen als dé uitweg uit de peilloze diepte waarin de automobielindustrie is terechtgekomen.

Het was een nieuwtje zoals er elke dag voorbijflitsen zonder dat ze ooit de krant halen. Het Californische bedrijfje Better Place presenteerde vorige maandag in Tel Aviv "de parkeerplaats van de toekomst", uitgerust met elektriciteitsaansluitingen waaruit stroom kan worden gepompt. In Israël kunnen bezitters van elektrische auto's binnenkort hun accu's tijdens het parkeren aan de lader leggen. Tegen 2010 of ten laatste 2011 moet dat min of meer de norm worden in het land.
Een auto die rijdt op een herlaadbare batterij, say again? Het lijkt inderdaad een grap, een idee uit een sciencefictionscenario of desnoods een artistieke performance, maar voor Better Place en zijn bedrijfsleider Shai Agassi is het bittere ernst. Al ruim een jaar, sinds oktober 2007, werkt het kleine bedrijf in zijn laboratoria in Palo Alto, in de Californische technovallei Silicon Valley aan zijn hoogst originele concept.
Het idee is even simpel als geniaal: bekijk een auto als een gsm. De wagen zelf is een lege doos die goedkoop geproduceerd en verhandeld (dat laatste soms zelfs gratis) kan worden. Betalen doe je als chauffeur voor je gebruik van het energienetwerk, waarop je de auto laat rijden. En die energie is niet langer olie, maar wel elektriciteit. Met auto's bouwen houdt Better Place zich niet bezig, wel met de uitbouw van netwerken langs de weg. Het wil, om deze eenvoudige vergelijking even door te trekken, geen geld verdienen met Nokiawagens, maar des te meer met Proximusstroomnetwerken.

Totaal nieuwe filosofie

De voorstelling van de eerste parkeerplaatsen met stopcontact mag dan buiten Tel Aviv geen breaking news geweest zijn, in het licht van de vreselijke malaise in de de automobielsector - dezer dagen wel alle dagen op alle zenders te volgen - levert Better Place plots wel een razend actueel en realistisch alternatief aan. Dat met name de Amerikaanse automobielgiganten uit Detroit in zeer slechte papieren zitten, weten we intussen allemaal. Nadat de Senaat vorige donderdag de verregaande overheidsteun afschoot, kan enkel nog een rechtstreekse ingreep vanuit het Witte Huis General Motors en Chrysler redden van een snel bankroet.

Alle experts zijn het erover eens dat Detroit zijn neergang in zeer grote mate te danken heeft aan zijn hautaine weigering om zich aan te passen aan nieuwe technologieën, ecologische normen en een veranderende markt, waarop het aandeel van de olieverslindende zware wagens van Chrysler, GM en Ford steeds kleiner werd. "Ofwel blijf je de sector met maatschappelijk geld ondersteunen, en stort je kapitaal in een bodemloze put. Ofwel zeg je: 'Sorry, dit is een privéonderneming die verkeerd is gemanaged en de directie zal de consequenties zelf moeten dragen", zei bijvoorbeeld Peter Leyman, voormalig topman van Volvo Gent, daar vorig weekend over in de krant.

Het is net tegenover dat uitgewoond businessmodel dat Better Place een totaal nieuwe filosofie plaatst. Voor Better Place staat de auto niet meer centraal in het economische model, wel het transport als zodanig. Better Place maakt geen wagens, het bouwt transportnetwerken op basis van elektriciteit, de zogenaamde Electric Recharge Grids (ERG). Het bedrijf staat in voor de infrastructuur en biedt zijn klanten energie-abonnementen aan, waarbij dus niet voor het transportvehikel maar wel voor het verbruik moet betaald worden. Zo'n abonnement, voor pakweg vier jaar, kost theoretisch per maand evenveel als brandstof vandaag. De auto krijg je dan omzeggens gratis bij de stroom en de gehuurde batterij, die eigendom blijft van Better Place.

Concreet werkt het Californische privébedrijfje, gefinancierd met durfkapitaal, aan netwerken met stroomopladers langs de autowegen. Die stroomopladers zullen opgesteld worden aan vele honderdduizenden parkeerplaatsen in de stad, op het werk of bij shopping- of ontspanningscentra. De wagen kan dus opgeladen worden terwijl de klant aan het werk, aan het winkelen of aan het sporten is. Wie langere afstanden moet afleggen kan zijn lege batterijen onderweg in een station inwisselen voor nieuwe. De wagens die op het Better Placenetwerk kunnen rijden, worden momenteel al voorbereid door de groep Renault-Nissan. Renault werkt aan een elektrische variant van zijn Megane, Nissan ontwikkelt een eRogue. Bedoeling is dat ook andere constructeurs het idee zullen volgen. Mercedes voert daarover al besprekingen met Better Place.

Traag en onhandig rijden

In de ontwikkelde auto's komt er een soort computergestuurd gps-systeem dat de kilometerafstand en batterijstand in de gaten houdt en de chauffeur naar oplaadstations op de route leidt. Op die manier moeten de elektrische wagens even handig in het gebruik worden als de 'gewone' auto's, die uiteindelijk ook van tankstation naar tankstation moeten tuffen. Better Place verklaart dat het geen exclusieve deal met automerken wil afsluiten, maar elke wagen die aan de standaard voldoet, op zijn netwerk wil toelaten.

Elektrische wagens zijn allerminst nieuw en ze worden al decennialang aangekondigd als het antwoord op de zware milieulast en eindigheid van fossiele brandstoffen. De voordelen ervan zijn dan ook groot: elektriciteit is een veel efficiëntere energiebron als brandstof, aangezien er geen brandstof wordt verbrand zijn er geen schadelijke uitlaatgassen en roetdeeltjes en de techniek is betrouwbaar en onderhoudsarm. Behalve krachtig lobbywerk van de olie- en autogiganten verhinderden tot dusver vooral praktische bezwaren een grote doorbraak. Elektrische wagens hebben doorgaans een klein bereik, waardoor ze snel weer opgeladen moeten worden, wat bij een gebrek aan oplaadpunten grote problemen stelt. Bovendien duurt dat opladen erg lang, en kunnen de wagens door een gebrek aan vermogen niet altijd snel genoeg rijden.

Aan al die zwakke punten meent Better Place tegemoet te komen. Het laat de grote constructeurs wagens bouwen met dezelfde kwaliteiten als de traditionele brandstofmodellen, het werkt aan veilige en voldoende grote herlaadbare batterijen en het garandeert voldoende oplaadstations. Wat dat in de zeer nabije toekomst kan betekenen, is binnenkort dus in Israël te zien. Better Place heeft er de afgelopen maanden alvast vierhonderd van stroomaansluitingen voorziene parkeerplaatsen gebouwd. Het is de bedoeling dat er in 2010 om de veertig kilometer zulke laadstations komen, zei Pini Leiberman, hoofd van het Israëlische filiaal van het bedrijf, bij de voorstelling van het proefproject in Tel Aviv. Vanaf volgend jaar worden proefritten voorzien.

Geen joods gekkigheidje

Israël was het eerste land dat zich volledig in het concept van Better Place inschreef, en dat is geen toeval. CEO Agassi heeft zelf Israëlische roots en het land is, door zijn geografie, uiterst geschikt als proefterrein. In Israël leggen bestuurders gemiddeld 70 kilometer per dag af, terwijl grote stadscentra er op minder dan 150 kilometer van elkaar liggen, wat het aanleggen van een stroomnetwerk redelijk eenvoudig maakt. Maar er is ook een belangrijke politieke reden. Israël wordt omringd door landen die weliswaar op een nog relatief grote oliebron zitten, maar vooral het land vijandig gezind zijn. Daarom zoekt de Israëlische overheid al langer mogelijkheden om onder die olie-afhankelijkheid uit te komen. Overigens, zo bleek nog in de voorbije presidentscampagne, wordt ook in de VS het scherpe energiedebat behalve in ecologische steeds meer in termen van nationale veiligheid gesteld.

Maar Better Place is geen joods gekkigheidje. Denemarken verkondigde al in maart van dit jaar dat het, als tweede land, een akkoord sloot met het bedrijf over de uitbouw van een volwaardig netwerk voor elektrische wagens. Zowel in Israël als in Denemarken geeft de regering stevige fiscale voordelen om bestuurders op elektriciteit te laten overschakelen. Ook in Australië werd al een deal gesloten met grote privépartners over zo'n netwerk. De afgelopen maanden volgden de eerste dominosteentjes in de VS: de grote stadsbesturen van Noord-Californië engageerden zich al, net als de staat Hawaii. Better Place zegt dat het op dit moment met 25 andere landen besprekingen voert. In Europa kwamen er het voorbije jaar positieve signalen uit Portugal, Spanje en Duitsland.

Better Place mag zichzelf dan wel een bemoedigende groene missie stellen om de wereld te bevrijden van olieafhankelijkheid, de bedoeling is wel degelijk om goed geld te verdienen. Als provider verkoopt het in de eerste plaats het recht om gebruik te maken van het netwerk. Het bouwen van auto's laat het over aan de constructeurs, het leveren van stroom aan de energieproducenten en de infrastructuur moet grotendeels door de overheid geleverd worden.

In België - door zijn dicht wegen- en stadsnetwerk nochtans uiterst geschikt voor het concept - is er voorlopig nog geen sprake van samenwerking met Better Place. Mocht het er van komen, dan zal de milieubelasting van ons autopark overigens niet meteen naar nul terugvallen. Elektriciteit moet immers ook nog opgewekt worden, en inzake groene stroom doet ons land het nog altijd bijzonder matig. Volgens een berekening van het Energie Instituut van de KU Leuven staat een gemiddeld verbruik van 200 wattuur in België geproduceerde stroom per kilometer bij een elektrische wagen gelijk aan een uitstoot van 42 gram CO2. Dat is niet niks, maar toch al drie keer minder dan de uitstoot van een conventionele wagen.

Bron: De Morgen

DM 2/8/2008 : Wij, en met ons landen zoals de VS, Israël, Denemarken, Portugal en Spanje, dromen van een zeer verregaande onafhankelijkheid van olie. En willen erg graag overschakelen naar auto's zonder fossiele brandstof. Dat is zowat de kern van de boodschap die de Israeliër Shaï Agassi en de Amerikaan T. Boone Pickens lieten optekenen door de columnist bij de New York Times, Thomas L. Friedman. De redenen om af te kicken van olie zijn nogal duidelijk, nationalisme ( onafhankelijkheid )  en besparingen. Milieu komt waarschijnlijk op de 2de plaats, maar is mooi meegenomen.

Agassi ( 40 jaar jong ) heeft een plan om een netwerk te bouwen voor electrische auto's, een beetje naar analogie met een GSM-netwerk, waar men dan betaalt voor kilometers rijtijd ipv minuten beltijd.  Auto's ( Renault), batterijen en herlaadposten op zonne-energie zijn voorzien. Als je de auto niet meer nodig hebt, geef je hem terug : geen extra kosten, geen CO2.  http://www.betterplace.com 

T. Boone Pickens ( 80 jaar jong ) komt uit de olie maar windenergie is zijn nieuwe credo omdat hij mordicus aan de slag wil met binnenlandse energie, betrokken uit een zogenaamde windboerderij ( windmolenpark). Buitenlandse energie ( olie ) kost de VS 700 miljard dollar per jaar en dat wil hij niet ( meer ). Maar hij weet dat hij alleen staat omdat het Congres nog steeds niet over de brug komt met premies voor alternatieve energie en voor infrastructuur op lange termijn. http://www.mahalo.com/Mesa_Power

Hvandeker : Het idee van Agassi is reeds dicht bij de werkelijkheid gekomen en slaat blijkbaar goed aan bij de regeringen van kleinere landen, hiervoor genoemd. Maar om van een echte groene revolutie te spreken is meer, veel meer nodig. Maar dit is duidelijk het werk van een visionair en een verkoper met veel ervaring , geen dagdromer. Gezien de torenhoge prijzen voor fossiele brandstoffen is dit een haalbare piste, op termijn. Het project van T. Boone Pickens is eveneens gedurfd ( de man heeft blijkbaar toch geld genoeg ) maar hij staat voorlopig redelijk geïsoleerd in zijn strijd.

Hvandeker : Dat er in de energie- en autobusiness, waar enorme bedragen rondgaan, ook steeds aandacht besteed wordt aan alternatieve mogelijkheden is een dooddoener. Mogelijk druppels op een hete plaat maar je weet hoe dat gaat met veel meer druppels. En mensen zijn erg vindingrijk. Neem nu het voorbeeld van Shai Agassi, de vroegere nummer 2 van één van de grootste softwaregiganten ter wereld, Sap. Hij is in het Project Better Place gestapt, samen met de grootste Deense electriciteitsproducent Dong Energy,  met als doel alternatieve energie te promoten. Het resultaat ?

Denemarken begint met de aanleg van een fijnvertakt netwerk van oplaadpunten voor electrische auto's en dat moet klaar zijn rond 2010. Hetzelfde type netwerk wordt ook gebouwd in Israël waar tegen 2011 ongeveer 500.000 oplaadpunten moeten beschikbaar zijn. Denemarken heeft vandaag een probleem : op sommige dagen kunnen zijn windmolens tot 20 % van de Deense energiebehoeften genereren en als het een beetje harder waait is dat 40 %. Eigenlijk hebben ze dus een overschot dat best dient gebruikt te worden : bv voor electrische auto's. Vandaar.... de oplaadpunten onderweg .  Bron : De Morgen dd 27 maart 2008

Hvandeker : Een goede oplossing voor een klein land ( Denemarken, Israël ). Leven wij niet in zo'n landje ? Hebben wij entrepreneurs, durvers, visionairs met centen, durfkapitalisten ? Ja, toch ! En wind ? Zelfs dat !

Een aantal mensen beginnen zich steeds meer zorgen te maken over het lot van deze wereld . (Ex) bazen van bedrijven, (ex) bazen van regeringen maar ook bedrijven zelf zeggen het goed te menen met en veel voor over te hebben voor : klimaat, honger, water, afval, vrede, ziekte. En zoals we allen weten zijn het de kleinen en armen onder ons die altijd het eerste slachtoffer zijn als het fout gaat op één of meerdere van deze punten.

Neem nu Bill Clinton, je weet wel. Via zijn stichting wil hij, in navolging van Al Gore, de steden van de wereld groener maken.  

Of Chevron, BP, Total, Renault en Canon. Allen bedrijven die in het verleden zwaar hebben " gewogen " op het milieu ( ook nu nog) maar toch mordicus in het clubje van " ecologisch correcten " willen geraken.

Of Bill Gates, George Soros of Richard Branson , met tonnen boter op het hoofd, willen zich nu " bekeren " en de wereld verbeteren.

Of internationale bedrijven zoals Disney, Ikea, UPS, Microsoft of Wall-Mart putten zich uit in goede werken en willen persé in de sociale en ecologische hitlijsten ( zoals The Sustainability Yearbook ) geraken.

Allemaal professionals die, zonder ideologie en erg pragmatisch, de wereldsanering in handen willen nemen. Via netwerking met allerlei organisaties en groeperingen, welke industriën op de knieën kunnen krijgen , zetten ze druk op de ketel. Ondersteund door ( de kracht van ) het internet, ( MySpace, ea) werken zij projectmatig en via burgernetwerken  aan het saneren van de wantoestanden. Voor de inhoud zorgen zij, samen met bekenden uit de " andere " wereld ( bv Angelina Jolie, Leonardo di Caprio, en vele anderen). Want de politieke wereld gaat hen te traag : regeringen, de VN.

Richard Branson heeft zich , sinds hij een grondig gesprek had met Al Gore over de klimaatverandering,  helemaal op die materie gestort en via zijn Virgin Earth Challenge project is hij op zoek gegaan naar eenieder die het gouden idee heeft hoe onze levensstandaard te bewaren en toch steeds minder co2 uit te stoten. Hij vind dat regeringen te weinig geld investeren in  overigens veelbelovende initiatieven, dus doet hij het zelf.

http://www.virginearth.com/

Nog een paar namen zijn het vermelden waard : Celso Grecco, startte een 50 tal sociale projecten, ieder was NV en beursgenoteerd. En Mohammed Yunus, bankier van de armen en uitvinder van de microkredieten, waarbij heel kleine fondsen worden verschaft aan mensen die , door de gewone banken, als niet kredietwaardig werden beschouwd.  Deze mensen zetten zich af tegen de idee van " de aflaat " en willen richting nieuwe ethiek, een nieuwe wereldmoraal.

En wat tenslotte te zeggen van ene George Soros, een vent met onnoemelijk veel centen, die zegt dat het idee om de VN te gebruiken als een agentschap tegen de klimaatverandering, zijn voorkeur niet wegdraagt. Wegens te traag hebben we ze niet nodig. Het kwartet VS, Europa, China en India kan wel handelen. Mensen moeten zien dat de problemen oplosbaar zijn. Zijn visie staat op een papier van 1 vel A4 : Versie 11. Indien de aanbevelingen van dit document gevolgd worden, dan zal de globale opwarming tegen 2035 over haar hoogtepunt zijn, en wordt de globale catastrofe vermeden, aldus Soros. De Amerikanen moeten beginnen, wind- en  zonne-energie alsook biobrandstoffen stimuleren, steenkoolverbranding bevrijden van schadelijke soffen, belasting op emissies of een beloning voor zuivere steenkoolverbranding. En dan Europa, en dan China en India.    

Bron : Knack Nr 44 van 15 augustus 2007, artikel met als titel " De Nieuwe Wereldverbeteraars ".  

Hvandeker : De trend is onmiskenbaar aanwezig. De werkelijke beweegredenen van een aantal van deze individuen of organisaties mogen dan soms eerder (corporate) imago- of pr-gericht of zelfs ego-gericht zijn of van relatief korte duur ( een hype gaat tegenwoordig erg snel ), wat gebeurt is volgens mij toch redelijk tot zeer positief. Het doel heiligt in deze de middelen : het baat in de meeste gevallen en het schaadt niet. De manier waarop is soms erg radicaal , gedreven en met resultaat. De doemdenkers vinden dit standpunt misschien wat naïef, maar beter naïef dan onverschillig. Tenslotte en vanuit mijn eigen leefwereld heb ik nog een voorbeeld : Shai Agassi, voormalig nummer 2 bij Sap ( ERP software ) is overgestapt naar iets dat voor hem een nieuwe uitdaging inhield : alternatieve energie en de klimaatverandering. Opvallende en hoopgevende beslissing.

Meer over Shai op : http://blogs.zdnet.com/BTL/?p=4749

Ik zou zeggen : klimaat en milieu, boeiende dingen voor ondernemers met het hart op de juiste plaats. Want groene business is ook business.... Samen met jullie hoop ik dat de wereld in de juiste richting verandert en dat de economie nieuwe allianties sluit en niet alleen zaakjes doet voor eigen voordeel, gedreven door eigen gewin, een zeepbel... I had a dream....