‘Steden spelen hoofdrol in klimaatbeleid’

25 maart 2009 (MO) - ‘Geen enkel nationaal klimaatplan kan slagen als de lokale besturen –steden en gemeenten– er niet bij betrokken worden’, voorspelde David Cadman eind vorig jaar op de klimaatconferentie van Poznán. De burgemeesterconvenant die in februari in Brussel werd ondertekend, is een goed begin.

Cadman is schepen van Vancouver én voorzitter van de International Council for Local Environmental Initiatives (ICLEI) - Local Governments for Sustainability, een associatie van lokale overheden die zich engageren voor duurzame ontwikkeling. Gevolg gevend aan zijn oproep kwamen in februari 350 burgemeesters uit 25 EU-landen en enkele niet-EU-landen (Oekraïne, Turkije, Bosnië en Herzegovina) samen in Brussel en ondertekenden een “Burgemeestersconvenant”. Daarin beloven ze verder te gaan in het inkrimpen van hun CO2-uitstoot dan het doel dat de EU zich gesteld heeft (twintig procent minder uitstoten tegen 2020 in vergelijking met 1990). Volgend jaar zullen de lokale besturen in actieplannen aangeven hoe ze die ambitie concreet gaan realiseren.

Het belang van steden in klimaatbeleid werd in februari ook onderstreept door te toekenning van de titel ‘Groene hoofdstad van Europa’ aan Stockholm en Hamburg. Ze haalden het voor de andere genomineerden, Amsterdam, Bristol, Kopenhagen, Freiburg, Münster en Oslo, die ook belangrijke merites konden voorleggen. In heel wat steden lopen al vernieuwende projecten op het vlak van openbaar vervoer, fietsgebruik en stadsplanning. In juni pakt de Canadese stad Edmonton uit met een vernieuwend EcoMobility project. Onder de slogan Local Motion wil ze een brede waaier aanbieden van gezonde, toegankelijke, milieuvriendelijke en flexibele verplaatsingsmogelijkheden, zoals een combinatie van fietsen, wandelen, openbaar vervoer en carpooling. De stad en het klimaat worden hiermee niet alleen gezonder, sommige buurten zullen hierdoor volgens het stadsbestuur ook veel aangenamer en leefbaarder worden.
De helft van de wereldbevolking woont vandaag in steden. Meer dan het platteland zijn steden een knooppunt van milieubelasting op het vlak van verkeer, afvalverwerking, watertoevoer en –afvoer, verlichting, luchtvervuiling en geluidshinder. Drie vierde van de wereldwijde emissies staat op konto van de steden. (adw)

Meer info op www.ecomobility.org en www.iclei.org

Hvandeker : Voor wanneer een vermelding voor één of meer Belgische steden ? Waar staan we ? Als steden dan toch de sleutel in handen hebben, dan moeten ze ook een aantal deuren openen. Gezonde, aangename, leefbare ( en propere ) steden daar kan niemand iets op tegen hebben.

België krijgt negatief rapport voor zijn internationale klimaatprestaties.

De Belgische overheden doen op het internationale toneel veel te weinig moeite om de klimaatverandering te stoppen. Terwijl alle andere Europese landen concrete inspanningen leveren, hinkt ons land mijlenver achterop. Tot die conclusie komt het gereputeerde Zwitserse Federaal Instituut voor Technologie (ETH).

Zowat alle Europese landen horen bij de besten van de klas voor het vak 'internationaal klimaatbeleid' maar België krijgt een even grote onvoldoende als notoire 'klimaatzondaars' als de VS of Australië. Federaal klimaatminister Paul Magnette (PS) kreeg deze week nog de wind van voren omdat zijn 'Lente van het Leefmilieu', waar de verschillende beleidsniveaus aan meewerken om tot een gecoördineerd milieubeleid te komen, niet veel zoden aan de dijk zou brengen.

Milieuorganisaties degradeerden het plan van Magnette tot "enkele losse flodders en weinig nieuws". De studie van het Zwitserse Federaal Instituut voor Technologie geeft de critici nu gelijk. De onderzoekers van het technologie-instituut gingen na welke landen hun beste beentje voor zetten als het aankomt op samenwerking om de klimaatverandering aan te pakken. Aan de hand van een hele reeks indicatoren proberen ze uit te vissen wat de verschillende motivaties tussen de landen veroorzaakt.

De eerste resultaten van hun analyse lijken aan te geven dat de landen die de klimaatverandering aan den lijve ondervinden, het meest meewerken aan het internationale klimaatbeleid. Ons land maakt als enig Europees land een bijzonder slechte beurt in deze internationale vergelijking. België vormt een kleine gele vlek op de Europese kaart, wat betekent dat ons land maar karige inspanningen levert om de klimaatverandering in te dijken (zie wereldkaart). "Erger zelfs. Volgens de ranglijst van het Zwitserse instituut zet ons land een rem op de ontwikkeling van het internationale klimaatbeleid", zegt Bram Claeys van de Bond Beter Leefmilieu (BBL).

De index van het Zwitserse Federaal Instituut voor Technologie houdt rekening met vijf indicatoren. Hoe snel ratificeerde het land het Klimaatverdrag en het Kyotoprotocol? Hoe goed komt het zijn financiële engagementen na? Hoe correct is het land in rapportage? En hoeveel reduceerde het zijn broeikasgasemissies?

Het Verenigd Koninkrijk en Duitsland staan van de belangrijkste landen op kop, de Verenigde Staten en Australië hinken achterop. De lijst van 188 landen wordt aangevoerd door Letland, Micronesië en Slowakije. Hekkensluiters zijn Irak, Brunei, Andorra en Somalië. De studie wijst hen als de minst coöperatieve landen aan omdat zij de meeste klimaatakkoorden niet geratificeerd hebben en voor andere criteria eveneens niet bijster hoog scoorden.

'Vlaams' Kyotoverdrag
Ook ons land haalt niet echt schitterende resultaten voor de ratificatie van de akkoorden. "Maar dat kunnen we misschien nog op onze institutionele complexiteit steken", meent Claeys. "Erger is dat we ook op het vlak van de financiële verplichtingen slecht scoren." De BBL noemt het totaal onaanvaardbaar voor een rijk land als België om zijn duit niet in het zakje te doen.

Vlaams milieuminister Hilde Crevits (CD&V) relativeert de resultaten van de Zwitserse professor Michèle Bättig. "Wat Vlaanderen betreft, hebben wij het Kyotoverdrag vrij snel geratificeerd", zegt haar woordvoerster Cybelle Buyck. "Wij hebben ook de nodige beleidsmaatregelen getroffen. Denk maar aan de daling van de CO2-uitstoot."

Minister Magnette weerlegt Zwitserse kritiek

Federaal minister van Klimaat en Energie, Paul Magnette, heeft vandaag gereageerd op de resultaten van de studie van het Zwitserse Federaal Instituut van Technologie ETH (Eidgenössische Technische Hochschule). Volgens de studie doet België te weinig moeite om de klimaatverandering tegen te gaan.

Tegenspraak
Die studie, aldus Magnette, is in tegenspraak met de gegevens gebruikt door de Nationale Klimaatcommissie. Uit die gegevens blijkt dat België wel degelijk de doelstellingen zal bereiken van het Protocol van Kyoto. De gegevens van de Nationale Klimaatcommissie moeten overigens worden aangepast in functie van de goedkeuring van het Nationale Allocatieplan van de Europese Commissie en de emissies toegestaan in de industriële sector, luidt het in een mededeling van de minister.

Het Protocol van Kyoto is slechts een eerste etappe, aldus Magnette. Daarom moet België zijn volle steun geven aan het pakket klimaat-energie van de Europese Commissie en volledig de doelstellingen die ons zijn toegewezen, onderschrijven.

Engagementen
Volgens Magnette bevestigt dit ook het belang van de politieke engagementen genomen in het kader van de Lente van het Leefmilieu wat betreft de vermindering van het energieverbruik en de vermindering van de uitstoot van broeikasgassen.

Bron : DM 5 en 7 juli 2008 alsook de website van DM

Hvandeker : Tenzij men het werk( de onderzoeksmethode, de indicatoren en de parameters ) van een groep wetenschappers integraal afkeurt, mag er worden aangenomen dat de bevindingen juist zijn, met een mogelijke tolerantie wegens interpretatie. Maar dat gaat dan ook op voor de totale studieresultaten, niet alleen voor de Belgische  en Vlaamse . Slecht is slecht. En dat Crevits en Magnette de resultaten " relativeren " of zelfs " weerleggen " is, gezien hun moeilijke politieke situatie en de behaalde slechte scores, vrij normaal. Maar nogmaals, deze cijfers en overzichten liegen niet en bevestigen mijn opinie dat " veel politici " werken en denken tot aan de volgende verkiezingen. En er zijn verbanden tussen bepaalde berichten . Bijvoorbeeld tussen het voorgaande en het feit dat een derde van alle Belgische planten - en diersoorten bedreigd  is : 36 % van de zoogdieren, 25 % van de vogels, 71 % van de reptielen, 60 % van de amfibieën, 23 % van de vissen, 48 % van de libellen, 60 % van de dagvlinders en 29 % van de hogere plantsoorten. Toeval ? Ik denk het niet. We worden stilaan het zwartste gat in Europa op dat gebied, met nog heel weinig natuur. Hoe lang is het geleden dat je nog een meikever zag ?

En natuurlijk is er een verband tussen het verdwijnen van de biodiversiteit ( politiek nog minder interessant dan andere bedreigingen en fenomenen ) en de klimaatverandering, de energiehonger, de mobiliteit, voedselschaarste, etc maar wel iets moeilijker om aan te tonen.

Maar als het goed is zeggen we het ook : ons land is dan weer wereldtop als het gaat over de verwerking van huishoudelijke verpakkingen. We recycleren 83.6 % ( tegen 26.1 % 12 jaar geleden )+ verbranding met energierecuperatie van 12.2 %, geeft 95.8 %. En volgens Fost Plus sparen we met dit proces 806.000 ton CO2 uit. Bron : Cijfers van Fost Plus en juli-aug nummer van Raak, KWB maandblad. Zie ook www.fostplus.be     

Bron : website Groen! als reactie op de bevindingen van het Instituut voor Natuur- en Bosonderzoek ( INBO).

INBO stelt dat de Vlaamse regering te kort schiet. Daarom enkele groene voorstellen om het tij alsnog te keren.

Groen! vraagt positieve acties voor natuurontwikkeling

Vlaanderen haalt haar doelstellingen op vlak van natuur van geen kanten. De afbakening van het Vlaams Ecologisch Netwerk, de realisatie van 10.000 hectaren nieuw bos en 50.000 hectaren natuurreservaten blijft achterwege, de Europese afspraken op vlak van biodiversiteit tegen 2010 worden waarschijnlijk niet gehaald. Bijna één op drie planten- en diersoorten zijn bedreigd, door versnippering, milieuvervuiling en de klimaatverandering.
Het Natuurrapport dat vandaag bekend raakte, schetst geen vrolijk beeld van de staat van de Vlaamse natuur. De kentering die onder Paarsgroen werd ingezet, is op alle vlakken stil gevallen. Groen! vraagt de Vlaamse Regering om dringend terug de draad op te nemen van een offensief natuurbeleid.
Bedreigde vlinders zoals het gentiaanblauwtje zijn voor ons de graadmeter.
Als deze vlinder de komende jaren overleeft, zijn we terug goed bezig…

De Groenen hebben daartoe 5 concrete voorstellen :

(1) Bescherming van soorten : 28% van planten- en diersoorten zijn met uitsterven bedreigd. De voorbije decennia stierf één derde van de vlinders in Vlaanderen uit – van de resterende 40 soorten is nog één derde bedreigd, zo bv. het boswitje of het gentiaanblauwtje. Deze soorten staan ook symbool voor de leefbaarheid van een heel ecosysteem : als zij verdwijnen, is het omdat hun hele leefgebied verschraalt. Onze kinderen hebben het recht om ook in de toekomst nog een bonte kleurenpracht van vlinders te bewonderen in de natuur. Groen! vraagt een beleid dat soorten beschermt, bv. door te ontsnipperen en corridors (natuurverbindingsstroken) te voorzien voor dieren die onder druk van de opwarming migreren. Landbouwers die meehelpen zoals voor het redden van de huiszwaluw of de wilde hamster in Vlaanderen, mogen daar ruim voor vergoed worden.

(2) Stop de verkavelingsdrift : in het jaar 2006 ging opnieuw 25 km2 open ruimte verloren in Vlaanderen : dat is 6,8 hectare of 10 voetbalvelden per dag[1] - Groen! wil het opsouperen van open ruimte sterk beperken om te vermijden dat Vlaanderen helemaal ‘versteent’. Groen! vraagt een stop op de versnelde aansnijding van woonuitbreidingsgebieden.

(3) Afbakening van natuur : slechts 70% van het Vlaams Ecologisch Netwerk is afgebakend en slechts 0,7% van het natuurverwevingsgebied. Sinds het VEN-besluit van Vera Dua is er geen stap meer vooruit gezet (zie bijlage 1). Groen! vraagt de onmiddellijke afbakening van de volle 125.000 ha VEN en de start van de afbakening van het verwevingsgebied (IVON). Volgens de beleidsbrief van minister Van Mechelen wordt bij de afbakening van het buitengebied van nu tot 2010 quasi nul winst geboekt voor de natuur. Dat is onaanvaardbaar. Vlaanderen heeft ook dringend nood aan een bebossingsprogramma – de regeling rond de verplichte boscompensaties moet strenger worden.


(4) Milieu-kwaliteit : veel planten en dieren gaan kapot aan de vervuiling van het water. Door de overbemesting zitten we nog altijd met veel te veel nitraten en fosfaten in ons water. Gezien de berichten over slechte waterkwaliteit is een versoepeling van de vergunningenstop voor Groen! absoluut niet meer te verantwoorden. Heel Vlaanderen is na lang aandringen van Europa tot kwetsbaar gebied verklaard. Nu moeten we er ook naar handelen en niet alles zetten op het verkrijgen van uitzonderingen van Europa. Het is nodig voor het overleven van onze eigen natuur. Meer milieuvriendelijke en biologische landbouw is nodig als de natuur ons lief is. Wat het percentage biologische landbouw betreft, staan we in Vlaanderen ook met de billen bloot (bijlage 2).

(5) Klimaatbeleid : steeds meer planten dieren hebben te lijden onder de klimaatverandering. Groen! blijft aandringen op een doortastend klimaatbeleid, zeker voor industrie en transport. In het kader van de Vlaamse Klimaatconferentie wordt gewerkt aan nieuwe maatregelen om de uitstoot van CO2 te beperken. Maar intussen lobbyt Vlaanderen Europees om minder inspanningen te moeten doen in eigen land. Nu al koopt men een groot deel van de eigen bijdrage af via de aankoop van emissiekredieten in het buitenland.


Zorg dragen voor de natuur is ook een kwestie van goed bestuur.
Het zou zonde zijn als onze kleinkinderen veel typisch Vlaamse dieren en planten alleen nog zouden kennen van plaatjes in boeken.

Rudi Daems, Vera Dua – Vlaamse parlementsleden Groen!

Bijlage 1

Bijlage 2

Groen reikt de hand naar alle maatschappelijke actoren  om de sociale en ecologische uitdagingen van de 21 ste eeuw het hoofd te bieden. Ze gaan op zoek naar een degelijk " klimaatpact ". Peter Tom Jones, de groene wetenschapper, zegt dat we nog weinig tijd hebben om een echt doemscenario te vermijden. We hebben er zelf belang bij, alsook onze kinderen en kleinkinderen, dat we snel en drastisch optreden. Zeg maar een ecologische revolutie, samen met alle partijen en regeringen en sociale partners en andere middenveldorganisaties. Het pact vormt de krijtlijnen voor de sociale en ecologische ontwikkeling voor de volgende decennia : oa inzake energietransitie, klimaatbeleid, tewerkstelling ingevolge ecologische innovatie, strijd tegen energiearmoede en sociale ongelijkheid en meer controle op de energievoorziening. Ten slotte moet dit alles in een klimaatwet vastgelegd worden met doelstellingen die afdwingbaar zijn ( meten is weten). Cruciaal in het pact zijn investeringen in nieuwe ecologische technologieën die zeer snel veel nieuwe jobs kunnen opleveren. "   

Uit De Morgen dd 24 jan 2007 

Hvandeker : Als ik dit zo lees, krijg ik nog meer dan vroeger de indruk dat alleen Groen met de toekomst bezig is, zich bewust is dat het in de 21ste eeuw hoog tijd wordt voor een nieuwe soort economie. Een minder gulzige economie die oog heeft voor de werkelijke behoeften. Ecologie en sociale ongelijkheid in de eerste plaats. Niet meer en meer maar beter .En dat de VS ons met nieuwe ecologische technologieën kunnen bijstaan, naast onze eigen Europese kennis en wetenschap, kunnen we lezen in mijn " posting " van gisteren en via de link naar de Amerikaanse website van " worldchange " , ook onderaan de rechterkolom.