hvandeker

Soms kom je nog wel eens iets tegen in de krant waarvan je zegt : knap gedaan. Zo was er het interview dat werd afgenomen van Jan Toye ( 63 jaar ) eigenaar van het biermerk Palm, captain of industry die leerstoelen financiert over het welzijn van jongeren en de risico's van hoogbegaafdheid. Zijn zoon kreeg volgens hem geen vat op het leven en op deze wereld. Het interview is ingetogen, respectvol en vooral hoopgevend voor zij die zich terugvinden in bepaalde ' levenswijsheden en ervaringen ' van deze man. Ik haal er zelf volgende belangrijke passages uit, wat niet wil zeggen dat de andere minder belangrijk zijn... Maar deze vielen bij mij het meeste op en spraken mij het meeste aan.

1. Mijn zoon had een aantal jezuïtenvrienden waarmee hij tot oa volgende conclusies kwam : Het consumentisme van de westerse wereld is de nieuwe slavernij. Waarbij de slaven die slavernij zelfs aanbidden. Als je de mensen geeft wat ze vragen, heb je ze in je greep. Ze worden uitgebuit en beseffen het niet. De westerse mens wordt geëxploiteerd en er is roofbouw op consumenten en op de natuur. Dat soort onrecht kon mijn zoon niet aan...

2. Door de dood van mijn zoon ben ik een compleet ander mens geworden, een andere zakenman ook. Ik was zelf ook een slachtoffer van de greediness, de hebzucht van de wereld. Altijd meer willen hebben, meer aanzien, meer respect, meer erkenning als ondernemer. Kortom, zelfrealisatie zonder emoties te tonen. Ik wilde geen loser zijn maar een winner : geld, status, aanzien... Maar aan een lijkwagen hangt geen trekhaak en niemand neemt zijn opgebouwde vermogen mee.

3. Vanaf nu wil ik meewerken aan een samenleving waarin het individu centraal staat, zonder egoïsme en hebzucht. Waarin de kwetsbaarheid van de wereld centraal staat, de empathische maatschappij van de Amerikaanse econoom Jeremy Rifkin. Ik wil een indignado zijn, een verontwaardigde die deelneemt aan een revolutie die zich op gang trekt. Want het huidig kapitalistisch systeem heeft zijn grenzen bereikt. Niet presteren moet centraal staan, maar de zorg voor onze kinderen, voor elkaar en voor onze blauwe planeet. Een wereld waarin onze kinderen kunnen opgroeien zonder druk, stilaan hun eigen talenten ontdekkend en waarin we rekening houden met elkaars kwetsbaarheid.

4. Onze maatschappij is nu een Icarus en de zon nadert snel...

Hvandeker : Is er iets mooier dan iemand die tot inzicht komt en er ook over wil praten ?      

Soms lees je dingen die, alhoewel we dagelijks leren om niet alles klakkeloos aan te nemen, er lekker ingaan. Zo was er nog een stukje in WE Knack nr 1 waar een redelijk ideaal beeld werd opgehangen van een mogelijke toekomst. De genaamde Juliet Schor, vroeger professor economie, vandaag professor sociologie in de VS, die op 14 januari 2012om 19 uur  een lezing zal geven in verband met haar nieuwste boek over overvloed, voorspoed en welzijn in de Orangeri van de Botanique te Brussel ( meer info www.oikos.be ).  

Uit het interview haal ik volgende voor mij belangrijke fragmenten :

- De rijke aarde die we erfden geven we door aan onze kinderen en kleinkinderen als een uitgeperste citroen. Het feest is voorbij. Tenminste dat is het gevoel dat bij een grote groep mensen leeft. Maar zo hoeft het niet te zijn. Er zijn steeds meer mensen die zeggen dat het ook anders kan en anders moet : academici, opiniemakers, bedrijfsleiders en zelfs economen.

- Wat is leven in voorspoed : Steeds harder werken met steeds meer stress of meer tijd maken voor jezelf en je omgeving ? Je energie- en voedselvoorziening uitbesteden aan multinationals of zelf kunnen voorzien in ( delen van ) je behoeften ? Steeds meer consumeren of ons omringen met een beperkt aantal betekenisvolle producten en mensen ? Is onmiddellijk comfort belangrijk of streven we naar een gezonder milieu en meer levenskwaliteit ?

- De business as usual economie is ondertussen compleet disfunctioneel geworden, maar wat er in de plaats moet komen is nog enigszins onzeker. De toekomstige economische ontwikkelingen die oa een gevolg zijn van foute politieke keuzen uit het verleden zijn niet onvermijdelijk. Zeker in Europa waar vandaag een soberheidspolitiek gevoerd wordt als gevolg van het redden van de ' financiële instellingen ' waardoor de lasten van de crisis afgewenteld worden op de gewonen mensen en niet op de veroorzakers ervan. Landen en regeringen zijn in de greep van andere landen en regeringen, multinationals en grote financiële groepen.

- We moeten de productiviteitsgroei compenseren door minder te werken. Om de uitstoot te verminderen moeten we minder produceren, de groei doen verminderen of zelfs stoppen en dat doen we dus vooral door minder te werken. Globaal produceer je dezelfde hoeveelheden met minder werkuren ( productiviteitsgroei). Enkele procenten uitstoot per jaar minder betekent een significante vermindering in 20 jaar.  De extra vrije tijd kunnen mensen dan gebruiken voor eigen productie ( buiten de klassieke marktsystemen) of voor meer vrije tijd, meer sociale contacten, meer creativiteit ook. Mensen zullen blijer zijn en genieten van de autonomie die ze hebben en het voelt bovendien goed om een deel van de oplossing te zijn in plaats van een deel van het probleem.

- De bestaande systemen vertrekken vanuit een verkeerde economische basis want ze betalen niet voor de ware kosten die ze veroorzaken waardoor ze er productiever uitzien dan ze in werkelijkheid zijn. De klassieke grootschalige landbouw vervuilt, vernietigt de bodem en hebben een grote opbrengst maar op langere termijn, als het ecosysteem in elkaar klapt, ben je alles kwijt. Ook fossiele brandstoffen lijken nog goedkoop als je alle nadelige gevolgen van het gebruik ervann de milieukost,  niet in rekening brengt.  Grootschalig is dus niet goedkoper en zeker niet beter voor het milieu en dit tijdperk loopt stilaan op zijn einde.

- Groei komt steeds meer van redelijk kleine, innovatieve, bedrijven. Ze leggen het vuur aan de schenen van de grote jongers die vaal alleen overleven door de jonge en dynamische bedrijven gewoon over te kopen.   

- Ik heb de laatste jaren veel tijd doorgebracht in Duitsland : ik zag daar een hele boel innovaties, zoals veel kleinschalige organische voedselproductie, aanleg van publieke boomgaarden tot nieuwe vormen van wonen met veel minder milieu-impact.

- In de VS hadden veel mensen hun job verloren en dus trokken ze niet meer naar de supermarkt om dingen te kopen maar begonnen ze zelf met dingen te maken. Hoe langer die crisis duurt, hoe meer deze beweging zal doorzetten.

- We moeten ons verenigen en verandering eisen want onze regeringen zijn gegijzeld en gecorrumpeerd door financiële belangen die ons allen naar een doodlopende straat leiden.

Hvandeker : Gewoon interessante lektuur, voor mij toch. En heel dicht bij iets wat ze al jaren ' de omslag, de groene bigbang ' noemen. Ook nu lichtjes anders geformuleerd en benoemd maar in wezen hetzelfde : verandering , terechte verontwaardiging, etc. Er is hoop aan de ( verre ) horizon : de toekomst zal zuiniger, groener en properder zijn.

Meer info ? www.newdream.org en www.julietschor.org   

Hvandeker : Gezond leven ,dat is wat ik eenieder wens voor dit nieuwe jaar. Omdat iedereen ook gezond verstand heeft maar niet altijd gebruikt. Ik ook niet, dus ga ik er extra op letten. Zo moeilijk kan dat toch niet zijn : minder auto rijden, minder vlees eten, minder afjagen, minder laten opjagen, dit blad zou snel gevuld zijn maar beter is het om zelf creatief te zijn en het eigen gezond verstand te gebruiken....  En dat men niet afkomt met het argument dat gezond leven ook saai is. Succes alleszins en tot weldra. Al goede ideeën en nieuwe voornemens ? Deel ze hier aub.

Naast nostalgie, wat terug ' in ' is, zeker in deze periode is er ook solidariteit te over. Dat zie ik aan de reacties van de buren in de straat. Zij die kunnen, in deze sneeuwzekere en sneeuwzwangere tijd, helpen ongevraagd zij die niet kunnen bij het vrijmaken van stoepen, opritten en andere gevaarlijk plekken. Het is mooi om te zien dat, soms niet lang nadat de gebuur naar zijn of haar werk vertrokken is, de mensen  eerst het werk van de buren opknappen vooraleer hun eigen witte goedje te verwijderen. En ik weet uit ervaring dat het , bijvoorbeeld in het weekend, soms ook omgekeerd is.  Ja, op deze ogenblikken is het prettig om in Ekeren Donk te wonen. Waar men stil ( niet altijd ) en ongedwongen alles ( niet altijd ) voor elkander doet....   Love it.

Net terug uit Toscane.

Wat mij nog maar eens opviel tijdens die terugkeer waren enerzijds de armoede aan groen in onze Vlaamse kontreien en anderzijds de rijkdom aan vieze geurtjes in de buurt van de Antwerpse haven. Niets nieuws natuurlijk maar nog altijd opvallend.