24-11-13

Een verademing : De wereld volgens econoom Geert Noels

geert noels, knack, verademing,

Het interview dat Geert Noels deze week in Knack heeft gegeven was, voor mij dan toch, een verademing. In plaats van grote economische en andere theorieën, kwam de man met enkele brede suggesties de huiskamer binnen. Ik plukte er de voor mij relevante nog eens uit :

Onze beleidsmakers zien de noodzaak van een ' radicaal ander systeem ' niet en hopen stilletjes dat alles weer zijn gangetje kan gaan.

Het Belgische spaargeld wordt met een stofzuiger uit ons land gezogen en wordt vervolgens elders bloots gesteld aan speculatieve operaties.

De manier waarop men vandaag economische groei wil bereiken leidt tot allerlei onevenwichten. We hebben daarvoor epo nodig en die legt druk op mensen, op milieu en op arbeid.

We moeten daarom de mens, het milieu en de samenleving centraler zetten. Met een lager groeiritme op mensenmaat.

Mensen vinden het zinvol om een onderdeel te zijn van de maatschappij. Ze willen jobs die inspelen op lokale noden, niet groeigedreven en op een ander ritme. Niet alles mag vermarkt worden.

Voor elke kleine job hoeft niet altijd betaald te worden. Mensen doen nog altijd graag vrijwilligerswerk en dat zou nog meer mogen gestimuleerd worden.

We zitten opnieuw in een periode van polarisering : alles is de schuld van de rijken of alles is de schuld van mensen met een uitkering. Het vijandmodel...

Ik probeer investeerders opnieuw te verbinden met bedrijven waar ze hun geld in stoppen. 

Of er na dit leven nog iets is, is moeilijk in te beelden, maar ik kan me moeilijk voorstellen dat dit allemaal nergens toe dient.

Vandaag leven we allemaal apart. Er is veel leegte en veel eenzaamheid.

In ons landje zijn beleid en ondernemingen zeer sterk met elkaar verweven. Dat is ongezond. 

Uit geld kan je niet opbouwen, zonder waarden. Het drama van het ACW.

Doel hoeft voor mij niet te verdwijnen, er zijn nog heel wat mogelijkheden daar.

Met een aantal kleine, bescheiden ingrepen kunnen we al veel doen aan de mobiliteit rond Antwerpen. De snelheid moet gecontroleerd naar omlaag, meer sturing voor vrachtwagens, aanpakken van de flessenhalzen, bypasses in het leven roepen, enz.

Ik ben ook voorstander van het overkappen van grote delen van de Antwerpse Ring.

Je vergissingen kunnen toegeven, dat is pas groots. Politici die hun eigen fouten publiek maken, kunnen verkiezingen winnen. Fouten maken is menselijk en mensen hebben sympathie voor menselijke politici.

 

 

23-11-13

Klimaatontwriching aanpakken schept miljoenen banen

sharan burrow, vn klimaattop, nicholas stern, warschau, hebzucht, winst, jobs, klimaatneutrale methodes

Uit het artikel van DMorgen dd 23 november 2013 met als titel die van de posting , pluk ik zoals steeds die zinsneden die me persoonlijk aanspreken als ' juist en terzake ' geformuleerd. Ze zijn afkomstig van Sharan Burrow, die het als internationaal verdediger van 176 miljoen werknemers in 156 landen, opneemt tegen ' het gedoe ' in Warschau waar de VN klimaattop weer eens op een flop dreigt uit te lopen. De woorden ' shock and horror ' vallen regelmatig. Waarom ?

Ik ben hier en op deze plaats  geen voorstander van het gezegde ' Eerst jobs, dan klimaat '. Want de planeet redden is geen luxeprobleem, maar bittere noodzaak. 
Het water staat bij de meeste multinationals en in tegenstelling wat zij beheren niet aan de lippen. Verre van zelfs want hun winsten zijn zelfs fabelachtig.  
De klimaatcrisis aanpakken is een belangrijke voorwaarde om jobs te behouden en te scheppen.

Niets doen tegen de uitputting van de grondstoffen, tegen de ontwrichting van de landbouw, tegen de impact van extreem weer kost de wereldeconomie tussen de 5 en de 20 % van het BBP. Investeer elk jaar 2 % in de vergroening van de sectoren en je schept 48 miljoen nieuwe jobs. Nicholas Stern heeft dat al ettelijke malen voorgerekend.

Een erg klein clubje multinationals vormen enorme monopolies en dus macht. En zijn niet bezig met ' gewoon ' winst maken maar met ziekelijke hebzucht... met financiële en andere sociale ontwrichtingen tot gevolg. Ze zaaien angst, ook bij hun werknemers en maken ons wijs dat het klimaat redden strijdig is met economische groei. 

Echter, zonder omschakeling naar klimaatneutrale methodes worden de verschillende crisissen alleen maar groter waarbij het huidige jobverlies, de chaos en de besparingsrondes belachelijk minuscuul zullen zijn.

Het meeste ben ik echter kwaad op overheden en regeringen dat gedrag kopiëren : kortetermijndenken, hebzucht en oneerlijkheid.

Hvandeker : Zoals reeds herhaaldelijk gezegd is er niets fout met winsten, als resultaat van normale bedrijfsvoering. Die moeten echter niet ten koste van de wereldbevolking en van de aarde gemaakt worden uit hebzucht, want vroeg of laat veroorzaken deze methodes enorme verliezen, ok aan jobs.  

05-10-13

Nieuwe vormen van economie en... democratie

michel bauwens, nieuwe economische modellen, wikipedia, commons based knowledge, wikispeed, linux, 3-d printers, wouter van besien , gwendolyn rutten, david van reybrouck, democratie, particratie, burgerparticipatie,

Bronnen : Knack dd 2 oktober en DMorgen dd 4 oktober. 

Op het eerste gezicht zou je denken : beide begrippen hebben niet veel met elkaar te maken en toch is er een verband en dat noemt ' macht ' of beter nog ' schrik om die macht af te geven '.

In de economie gaat het over het economische model, dat erop gericht is intellectuele samenwerking onmogelijk te maken. Soms is het zelfs illegaal om dingen ( kennis en materiële dingen ) te delen. Macht en winst van grote bedrijven liggen eraan ten grondslag.  Terwijl dat volgens Michel Bauwens anders kan en moet. Enkele voorbeelden, wetende dat er nog heel wat andere, nieuwere economische modellen,  zitten aan te komen :

Rechtstreekse, vrijwillige samenwerking tussen gelijkgestemde individuen, zonder tussenkomst van bedrijven of overheden, met als doel oa ecologisch en sociaal nuttige producten en diensten te vervaardigen.
Wikipedia.
Linux.  
Open commons-based knowledge waarbij kennis, cultuur en natuurlijke hulpbronnen vrij toegankelijk zijn en niet in handen vallen van private bedrijven of afgeschermd door intellectuele eigendomsrechten ( Correa- Ecuador ). Want Apple verdient 70 % en de producenten 30 % aan een product, omwille van die rechten.
Wikispeed, voor de productie van auto's zonder ingecalculeerde veroudering die zo lang mogelijk moeten meegaan, teneinde grondstofverspilling tegen te gaan.
Lokale fabrieken met 3-D printers.
Autodelen, met besparingen aan energie en grondstoffen. 

Kortom, het huidige systeem welke hulpbronnen en grondstoffen zo veel mogelijk plunderen, is niet langer houdbaar en daarom zijn p2p - peer to peer - oplossingen en nieuwe economische modellen noodzakelijk.
En uiteraard hebben financiers de macht graag in eigen handen....

In de democratie hebben we het fenomeen van de representatieve democratie, het geven van een stem voor een lange tot zeer lange periode. Wouter Van Besien ( Groen ) en Gwendolyn Rutten ( Open VLD ) reageren in genoemde krant op het feit dat David Van Reybrouck vindt dat we ' onze democratie kapot maken '. En buiten het feit dat ze beiden verkiezingen willen behouden, zijn ze het voor een groot stuk eens met de analyse van Van Reybrouck en zelfs van elkaar. Ik citeer enkele uittreksels:
WVB en GR :  zodra je de mensen niet meer benadert als zeikerds, stoppen ze met zeiken...
WVB : de representatieve democratie is aan het eind van zijn adem gekomen, mensen willen betrokken worden bij de besluitvorming, ze vormen zich een mening, willen mee debatteren en serieus genomen worden. En terecht.
GR : Een sleutelingrediënt is participatie. Mensen willen meedenken en doen. 
WVB : Stemmen uit het middenveld of actiegroepen worden vaak weggelachen of weggezet oa met het NIMBY-argument.
GR : Hiërarchische top-downmodellen hebben afgedaan.
WVB : Verkozen politici zwaaien met de grote principes zoals ' het algemeen belang vereist dat verkozenen beslissen. Het gevolg is een batterij aan gemiste kansen.
GR : De particratie regeert, maar staat haaks op de verlangens van de kiezer.
WVB : Politieke machthebbers versmachten het debat en dat getuigt van weinig respect voor burgers die zich willen engageren. Maw : ze hebben de macht ( gekregen van de kiezer ) en willen die niet meer afgeven.Betrek de mensen en beslis daarna.
GR : Ook wij experimenteren met een participatief burgerproject. Wij zouden graag hebben dat burgers tot op zekere hoogte mee beslissen waaraan hun belastinggeld wordt besteed.

Beiden besluiten om mee te stappen in het democratisch laboratorium en mee te zoeken naar een werkbare formule voor burgerparticipatie.

Hvandeker : Ontroerende en opvallende gelijkenis van personen waarvan je het niet zou verwachten, gezien hun toch wel sterk uiteenlopend gedachtegoed. Nu nog de toepassing : de macht delen op een intelligente manier, op het juiste moment, met burgers die dat uitdrukkelijk willen. De resultaten van de G1000 werden tot nu toe zorgvuldig toegedekt...Na de woorden, de daden ? 

 

 

 

19-09-13

Potentaten die mogelijk hun subsidies moeten terugbetalen...

bos.jpg

Bron : onder de titel ' Miljoenenclaim tegen natuurverenigingen ? ' schrijft Dirk Draulans oa het volgende in de Knack van 18 september 2013 :

a. De Europese Commissie beschouwt natuurverenigingen als ondernemingen, gezien hun economisch belang en de omzet die ze realiseren.
b. Dit zou impliceren dat subsidies aan hen als staatssteun aan ondernemingen moeten worden beschouwd.
c. De Vlaamse Vereniging voor Gelijkberechtiging Natuurbeheer ( VVGN), een vereniging van jagers en grote landeigenaars, stelt ' verenigingen als Natuurpunt gedragen zich als potentaten die menen het alleenrecht te hebben op de visie hoe natuur moet worden beheerd en daarvoor worden gesubsidieerd. En wij voelen ons daardoor benadeeld. '
d. Het Agentschap voor Natuur en Bos ( ANB ) onderhandelt momenteel over een nieuwe wetgeving en zij zeggen : ' Natuurbehoud is steeds meer een kwestie van geldstromen en dit voorstel ( van de Commissie ) is duidelijk een poging om het quasi-monopolie van natuurverenigingen te doorbreken. Maar zij werken toch voor het algemeen maatschappelijk belang ? '
e. Uiteindelijk zou het hier op kunnen neerkomen dat subsidies met terugwerkende kracht als niet-gemelde staatssteun zou kunnen beschouwd worden en zouden kunnen teruggevorderd worden ( het gaat hier om 60-70 miljoen Euro's ).

Hvandeker : Ik ruik hier een strijd om macht en geld, veel geld. Dat gevoel heb ik altijd en steeds meer gevoeld als ik artikels in uitgaven van Natuurpunt en ook het ANB las. Dat gevoel schijnt hierdoor bevestigd. Ook die andere groep ( VVGN ) doet daar vrolijk aan mee, als Calimero's.  Het zijn dus heel wat die potentaten en de pot verwijt de ketel dat hij zwart ziet !

15-09-13

LEF waisdanuweer ?

eetlokaalvoedsel.jpg

Bron : Raak, maandblad van de KWB, september 2013

Uit het artikel van Luc Vankrunkelsven ' De industrie bepaalt wie eet en wie niet ' lezen we dat de voedingsindustrie voedsel meer en meer beschouwd als ' commodity's ' ( verhandelbaar en inwisselbaar, zoals petroleum, grondstoffen voor plastiek, ethanol, maar ook graan, suikerriet, soja, maniok, vismeel, tarwe, maïs, etc ). Sleutelwoorden daarbij zijn afstand ( tussen boer en consument ) gelijk aan controle. En dus... speculatie, megawinsten en andere voor de armsten in deze wereld nefaste dingen.  En de banken, ook Belgische, de uwe ? ) doen daar vrolijk aan mee...  En de wereldwijde strijd om landbouwgrond    ( landgrabbing ) neemt alleen maar toe. 

Wat kunnen wij doen ?
Meewerken aan de openbaring van dit schandaal.
Principe volgen : nabijheid = controle
Mee proberen de band tussen boer(in)  en consument te herstellen.
Voedselteams, Transitieteams ondersteunen.
Minder vlees eten.
De campagne van Wervel te steunen, die noemt LEF = lokaal, ecologisch en fair.

Hvandeker : dat is nu juist wat transitiebewegingen ook willen, lokale en ecologische productie, fair voor de
boer( in ). En nog gemakkelijk ' traceerbaar ' ook... 

 

12-09-13

Wereldwijde verspilling van eetbaar voedsel

landbouwgrond, verspilling eetbaar voedsel, voedselketen, vn voedsel- en landbouworganisatie

Bron :DMorgen dd 12 september 2013

25% tot 28 % van de landbouwgrond in de wereld wordt voor het kweken van eetbare gewassen gebruikt welke uiteindelijk worden weggegooid. Dat staat gelijk aan 1.3 miljard ton eetbaar voedsel ofte 564 miljard Euro. Hup, weg...tijdens het productieproces, verwerking en opslag, de distributie, in de winkel en tenslotte ook thuis.
1,4 miljard onnodige hectaren land.....
250 kubieke kilometer water, verspild....
3,3 miljard ton extra uitstoot.....
Druk op het milieu : onhoudbaar. Hoe verder in de voedselketen hoe belastender voor het milieu, want de voorgaande fasen genereren ook telkens ( onnodige ) energie.

De onderzoekers van het VN Voedsel en Landbouworganisatie, die deze cijfers publiceerde, geeft ook een rits maatregelen aan :
1. Betere productie- en transporttechnieken.
2. Duidelijker informatie op het produkt in de rekken.
3. Misvormde maar perfect eetbare groenten en fruit worden niet weggesmeten.
4. Druk van de consumenten.

Hvandeker : zowel de oorzaken als de voorgestelde remedies zijn al lang gekend. Nu nog de toepassing van de aanbevelingen. Als consument zijn we wat dat betreft nog steeds slecht georganiseerd en weinig geïnteresseerd, maar het tij is ( een beetje ) aan het keren. Ook de wetgevers, de producenten, de distributie hebben nog werk aan de winkel...

 

06-09-13

Bossen, energie en CO²

boom11.jpg

Bron DMorgen 21 augustus 2013

CO² opslag door bomen is cruciaal sinds het klimaatprobleem meer en meer zijn tanden laat zien en daarom wordt ontbossing steeds heftiger bestreden. Maar die opslagcapaciteit vertraagt in Europa. Gewoon door de inkrimping van het volume, ontbossing en de impact van andere verstoringen. De toename van het stamvolume versnelt waardoor er minder bladervolume ' beschikbaar ' is , meer landgebruik en ook de vele bosbranden zijn een aantal oorzaken van die afname aan opnamecapaciteit.

Het kantelpunt dat we naderen betekent dat de bossen de steeds grotere volumes aan CO² in de atmosfeer niet meer kunnen bijbenen.

Hvandeker : Laat ons erg verlegen over Vlaanderen zwijgen, want ook daar is de situatie rampzalig. Onlangs nog in Wilrijk werd er een groot stuk van een eeuwenoud bos met kanjers van bomen en dus van opslagcapaciteit neergehaald voor ( mogelijk ) enkele ' loodsen '.....

Een positief berichtje : Nanogrid is een bedrijf(je) uit Erembodegem die er voor zorgen dat organisaties een ' tool ' kunnen inzetten om minder energie te verbruiken, soms met eenvoudige en voor de hand liggende middelen. Het gaat over een 1 computersysteem dat alle energie-informatie meet en analyseert. Meten is weten, zeg maar. Het bedrijf stelt ' als de bedrijfswereld en de overheid behoorlijk hun energie monitoren, halen we zonder twijfel de klimaatnormen 2020'.

Hvandeker : laat ze maar doen , die mannen. Goed voor de bottomline van het bedrijf en de bottomline van het leefmilieu...

06-08-13

Nieuwe consumptiepatronen

aplusplus.jpg

Bron : artikel in Knack dd 31 juli 2013, titel ' Bezit is passé ' van Han Renard.

Ik haal er, zoals gewoonlijk, even de voor mij meest relevante voorstellen, ideeën en patronen uit. Gebundeld en bondig.

1. Voordelen om spullen te huren/delen ( zonder eigendomsoverdracht ) in plaats van kopen : geen onderhoud, minder ruimtebeslag, beter voor het milieu.
2. Een nieuwe - alternatieve, complementaire - economie gebaseerd op gebruik in plaats van bezit, ook de Derde Industriële Revolutie genoemd.
3. Steeds minder onderscheid tussen producent en consument.
4. Leasen van spullen, gratis of betalend - ook met alternatieve waarderingsmiddelen, delen van spullen of diensten, samenaankoop.
5. Kortom, een nieuw businessmodel, bezig met oa hotels, restaurants en toeristische diensten overbodig te maken.
6. Het onbeperkt blijven boosten van massaconsumptie voert ons naar de afgrond: de wegwerpeconomie van produceren-kopen-gebruiken en wegwerpen moet op de schop, volgens vele economen.

Voorbeelden:

1. Een auto of fiets huren wanneer nodig, bv om met vakantie te gaan of om een stadstochtje te maken.
2. Wassen in machines welke eigendom blijven van de fabrikant die het onderhoud en de vervanging indien nodig, voorziet, op zijn kosten.
3. 2dehandsmarkt is goed voor 380 miljard Euro's, websites voor delen en ruilen en kopen/verkopen ondersteunen.
4. Sociale netwerken ondersteunen het delen van spullen en diensten ( tijd, ruimte en expertise worden beschikbaar gesteld.
5. 1 nieuwe hypermoderne grasmaaier , boormachine, kortom een goed presterend product zou voldoende kunnen zijn voor een buurt : goed voor de portemonnee en het milieu.
6. Ook bedrijven varen goed met het leasemodel : grondstoffen worden steeds schaarser en dus duurder, energiekosten rijzen de pan uit en de afvalwetgeving wordt alsmaar strenger. Dus leasen en huren tussen bedrijven is aangewezen. Alsook hergebruiken door alle partijen, een groene kringloopeconomie met minder verspilling en afval en maximaal hergebruik van grondstoffen.
7. Producten moeten opnieuw ontworpen worden dat ze goed kunnen worden onderhouden, hersteld en gerecycleerd ( geen zwarte dozen meer ). Nu worden toestellen nog steeds zo gebouwd dat herstellen veel te duur is en men dan moet overgaan tot een nieuwe aankoop en het vorige toestel( dat nog niet oud is ) moet wegwerpen. Voorbeelden in ons dagelijks leven zijn er genoeg. De schone technologie is arbeidsintensief : herstellen, onderhouden en recycleren kan dan beter hier gebeuren door lokale kmo's, laaggeschoolde jongeren en overbodig geworden fabrieksarbeiders. Maw een hersteleconomie ipv een maakindustrie.

Opmerkingen :

1. Een wereld zonder bezit is een illusie.
2. Mensen zijn van nature uit ' verzamelaars '.
3. Mensen verlenen aan bezit een soort van existentiële zekerheid : ik heb, ik consumeer dus ik besta.
4. Opstapelen van spullen geeft mensen een gevoel van stabiliteit en persoonlijke onafhankelijkheid.
5. Goede investeringen , symbolische waarde en een hogere positie op de sociale ladder zijn ook gebruikte argumenten. 

Hvandeker : het nieuwe model moet zoeken naar slimme oplossingen welke goed zijn voor de geldbeugel, goed voor het milieu, goed voor de tewerkstelling en goed voor het imago van de ' huurder, deler, ruiler '. Zou dit echt zo verschrikkelijk moeilijk zijn ? Ik denk het niet, maar de ' marketing binnen de klassieke veelvretende en veelconsumerende bedrijven ' mag niet onderschat worden. Zij hebben per definitie geen boodschap aan slimme, zuinige en milieubewuste consumenten en zullen het nieuwe businessmodel met alle slimme middelen blijven bestrijden

.  

   



30-07-13

Over dieren eten

koe.jpgToevallig of niet maar ik las onlangs 2 recente artikels over ' dieren eten'  in een krant ( DMorgen dd 29 juli ) en in een weekblad (DM Magazine dd 27 juli) .

Het eerste gaf de mening weer van Kobe Desramaults, chef van bekende restaurants, over het verschil tussen rundvlees Belgisch witblauw versus West-Vlaams rood.
Over het witblauw was zijn mening en die van andere chefs de volgende : Kwaliteit is ondermaats van kwaliteit en smakeloos en heeft geen intermusculaire vetstructuur. De Boerenbond koos voor de vleesindustrie en niet voor kleine boer met als gevolg genetisch gefoefel met extreme spierontwikkeling zodat ze niet meer op een natuurlijke manier kunnen kalven. De farmaceutische industrie ( antibiotica ) en de veeartsen ( keizersnedes ) varen er wel bij. Het afmesten ( bodybuilden ) gebeurt in 2 maanden, waar dat normaal op 7 maanden zou moeten gebeuren. Daarvoor is Ggo superkrachtvoer nodig, geteeld op de rug van de allerarmsten. Een ander gevolg was dat andere rassen, zoals het West-Vlaamse roodras of Casselkoe, moesten wijken. Allemaal het gevolg van standaardisering en winstbejag. De ecologische prijs voor de democratisering van de vleeswinning is veel te groot.
Conclusie van de chefs : we zouden met z'n allen minder, maar vooral beter vlees moeten gaan eten.

Het tweede artikel gaat over het boek ' Dieren eten ' van Jonathan Safran Foer, waarin gesteld wordt dat de mensen, door het in kleine stukjes opdelen door de industrie, niet beseffen dat ze een kip, een varken, een rund eten. Maar het aantal mensen dat zich bewust is van de nefaste gevolgen van de voedingsindustrie neemt toe want er komen steeds meer vegetariërs en bewuste vleeseters.
Opnieuw een conclusie, vergelijkbaar met de eerste : gewoon eten zoals de mensheid dat tot voor 15 jaar heeft gedaan, gezond, evenwichtig, groenten, granen en - als je dat wil - een beetje vlees. Ook al zijn er nog veel mensen die dat niet willen weten...

Hvandeker : Ik heb het boek van Safran Foer gelezen en, als er maar 1 % waar is van wat er in staat, dan nog is het slikken geblazen. Als je de kans hebt, doen... maar aangenaam is het niet. Een ongemakkelijke waarheid.

Over slimme en minder slimme uitspraken

homans,

Zo las ik onlangs in een interview met mevrouw Liesbeth Homans ( N-VA schepen stad Antwerpen ) in DMorgen van 27 juli 2013 volgende uitspraak en ik citeer :

' N-VA is ook een sociale partij. Ons sociaal engagement is oprechter dan dat van Pvda+ ( oprecht links ) en dat van Sp.a en Groen ( onoprecht links ) en soms denk ik dat links de mensen liever dom houdt. '.

Hvandeker : Of hoe je in 1 zin een aantal dommigheden opstapelt, je moet het kunnen....
 

14-07-13

Nog een heer van stand met een visie op voedsel : Alain Coumont

alain coumont, le pain quotidien, visie op voedsel, margot vanderstraeten, toekomst van de gastronomie, ... is het brein achter bakkerij-restaurantketen Le Pain Quotidien en heeft een uitgesproken mening over voedsel dat hij met ons deelde in een interview met Margot Vanderstraeten in DMorgen Magazine van 13.07.2013. Waar ik graag enkele uittreksels met de lezer deel :

1. Hoe ziet de toekomst van de gastronomie volgens u uit ?
In het Westen, waar mensen alles hebben en toch nog zeggen dat ze in crisis verkeren, zie je het tij keren. We leven , mede via supermarkten zoals Aldi, in een wereld waarin alle voedsel betaalbaar werd. Ik wil niet oordelen over dat soort supermarkten en over de democratische functies die ze vervullen. Een goedkope kip bestaat niet, dat is geen kip maar een vogel die vol water is gespoten. Echt goedkoop heeft dus altijd een prijs. Kijk maar naar de sweatshops....
Volgens mij bevinden wij ons aan het einde van een tijdperk waarin alles voor weinig geld kan gekocht worden. Producten mogen en moeten zelfs weer geld kosten. Het is absurd dat wij allemaal zoveel eten, terwijl we nog nergens zien hoe het eten wordt gemaakt. We hebben geen boeren meer. Hoe groot is de agrarische sector in België ? En hoeveel industriële bedrijven maken deel uit van dat percentage ? De schaalvergroting is enorm.Maar dat zal dus keren, het gaat weer cool zijnom boer te zijn. Waarom ? Ze zetten hun persoonlijkheid in en geven aldus betekenis aan zichzelf en aan hun werk. Boerenfierheid hebben wij nodig en dat mondt uit in goede, gezonde producten. 

2. Niet alleen de lokale markten, maar ook de sociale media brengen klant en producent weer dichter bij elkaar ?
De boeren van de toekomst gaan weer met hun producten op de lokale markten staan. Ze hebben dat rechtstreeks contact met de consument nodig. Ook op de fora van sociale media gebeurt hetzelfde. Je kunt een boer daar vragen stellen, zijn parcours volgen, de waarden en normen die hij met zijn werk wil uitdragen. Zo staan we uiteindelijk weer dichter bij de natuur en bij de mens. Die positieve ontwikkeling is fortuinen waard.

3. Is dat geen romantische of al te idealistische kijk op die toekomst ?
Ik denk het niet. Grote producenten van biotechnologie zoals Monsanto geven kapitalen uit aan het zoeken naar natuurlijke middelen. Ze zijn ook meester in genetische modificatie maar weten drommels goed dat hun werkwijze niet kan blijven duren. Hun draagvlak kalft af. Nu de natuur voldoende werd afgeslacht is het tijd voor herstel, waar ik in geloof. Natuur heeft een immense eigen kracht.

4. De Europese wetgeving is niet altijd vriendelijk voor kleinschaligheid ?
Het is dus niet alleen een kwestie van kleinschaligheid. Ook grote, industriële producenten zullen milieuvriendelijker gaan werken. De politiek zal volgen, ze heeft geen keuze. De ontwikkelingen zullen niet van een leien dakje lopen, maar niemand twijfelt er nog aan dat het hoogtepunt van industrieel voedselbeleid voorbij is. De enige weg is de weg terug, naar de roots.

5. Zou gezondheid in plaats van angst ( voor schandalen ) een betere raadgever kunnen zijn ?
Zeer zeker een van de belangrijkste.
Hoeveel keukenchefs vind je wereldwijd die je verrukkelijke volwaardige groentegerechten kunnen voorschotelen ? Groenten worden, op enkele uitzonderingen na, nog altijd als bijgerecht beschouwd. Vis en vlees zijn nog steeds de hoofdmoot in Westerse restaurants. Bedank voor hoeveel CO² uitstoot de veeteelt verantwoordelijk is. Bovendien zijn groenten heel wat gezonder dan vlees. Ik zelf eet licht, liefst vleesloos en de wijn bevat zo weinig mogelijk sulfiet. Ik voel me kiplekker.

6. U kiest zelf voor een tamelijk vleesloos bestaan. Wil u binnen Le Pain Quotidien de vegetarische en veganistische optie doordrukken ?
Dat doe ik al jaren met mijn ' botanische ' optie, dat is pure psychologie en klint gastronomischer. Los daarvan ben ik ervan overtuigd dat de ' rijkere ' wereld stilaan doorheeft dat groenten, fruit, peulvruchten en noten beter zijn voor ons gestel. In de toekomst zullen bewuste consumenten , een steeds groeiende groep, mogelijk nog één of tweemaal per maand een ( goed ) stuk vlees eten. Eten en voedsel zijn een politieke keuze. Heb er dus een menig over en spreek die ook uit.
 

Enkele heren van stand over ' kapotverkavelen '

kapotverkavelen, vervoersknooppunten, antistedelijke wooncultuur, enige woonuitbreiding, BrasschaatHet gaat om een aantal uitspraken gedaan door Leo Van Broeck en Kristiaan Borret, bouwheren van stand... resp. ingenieur architect/hoogleraar stedenbouw en ingenieur architect/stadsbouwmeester Antwerpen,   in een interview in DMorgen dd 13 juli 2013 en zoals steeds haal ik er die fragmenten uit die mij het meeste beroerden :

1. We zijn België op een geheel duurzame wijze aan het kapot verkavelen. Het idee moet doordringen dat het ecologisch niet meer verantwoord is om nieuwe bouwgrond aan te snijden in het buitengebied. Zelfs niet in een duren passiefwoning. We denken dat de planeet gered zal worden met een paar zonnepanelen en een zonneboiler op het dak, maar we gaan wel met onze dieselwagen dagelijks de file vormen, terwijl we door ons ruimtebeslag de biodiversiteit aan het vernietigen zijn. Elke Belg die in het buuitengebied woont zou 20 % van zijn tuin moeten laten verwilderen en in plaats van 2 % natuurreservaat zouden we 20 % moeten vrijwaren.

2. In Antwerpen leggen we nieuwe tramlijnen aan. Het is dan ook logisch dat je in de onmiddellijke omgeving wat hoger kan bouwen, aangezien er collectief vervoer langs de deur passeert. Dat kan je extrapoleren naar heel Vlaanderen : niet teveel meer bijbouwen op het platteland, maar wel de dorps- en stadskernen versterken, geconcentreerd langs en rond de vervoersknooppunten. Dat klinkt logisch maar het staat wel diametraal tegenover onze Belgische antistedelijke wooncultuur. Die is taai en wordt nog altijd door de politiek gestimuleerd. Het verzet tegen het doortrekken van tramlijnen naar de Antwerpse randgemeenten komt niet uit de lucht gevallen.

3. Raak de Belg in zijn portemonnee. Wie toch op een kavel wil gaan wonen, waarvoor 20 km riolering, electriciteitskabel of gas- en waterleiding aangelegd moet worden, moet daarvoor betalen. Met die extra middelen kan je dan bonussen geven om het wonen in de stad te stimuleren. Een faire verdeling van kosten en baten.

4. Alleen aan de rand van bestaande dorpskernen kunnen we ons nog enige woonuitbreiding permitteren. Al de rest moeten we teruggeven aan de natuur. We moeten de Vlaming bevreiden uit zijn ecologisch wangedrag. Ik ben niet tegen dorpen. Zij moeten een soort Mont St Michel worden van verdicht woongebied, temidden van landelijk groen. Alleen met meer stedelijkheid kunnen we de landelijkheid laten overleven. 

Hvandeker : zoals gezegd, er zit veel waarheid in hun ( gedeeltelijk groene ) uiteenzetting. De politici worden eens te meer aangeduid als actoren die de inertie op dat vlak aanmoedigen en regelmatig bevestigen. Geen tramlijn naar Brasschaat bijvoorbeeld om de foute redenen...

30-06-13

Slecht rapport voor Joke en kado's voor grote bedrijven

joke, schauvliege, gebuisd,mest, oeverzones, vlaamse overheid

Bron : DMorgen dd 29 juni 2013

1. Joke Schauvliege heeft misschien haar best gedaan maar dat leidt je niet af uit de resultaten :
- 400 dieren en planten hebben het moeilijk in Vlaanderen : plannen genoeg, maar dat is het.
- Vlaanderen is met voorsprong de bosarmste regio in Europa : meer kappen dan planten en de landbouw zit daar voor veel tussen.
- Het weinige groen geraakt versnipperd en wordt a.h.w. omsingeld door wegen, industrie en andere bebouwing : natuurgebieden worden reservaten en we weten wat er gebeurt met de bewoners ervan...
- Geen enkele beek, rivier of kanaal haalt de Europese norm : maatregelen genoeg, maar geen uitvoering. De maatregel op de ' oeverzones ' bijvoorbeeld... ga eens kijken wat dat in de praktijk betekent ?
- Door de grote veestapel verzuurt de grond door overbemesting : bossen, venen, heiden, graslanden en... waterlopen zijn vervuild door stapels, massa's, hopen, aanhangwagens vol mest.

Reactie van de betrokkene : het is allemaal gelogen of toch minstens overdreven. Ik kan alles weerleggen. Het is allemaal politiek ( ! ) .

Hvandeker : ik ben toch geneigd om het rapport van Natuurpunt te geloven. De rest is inderdaad ... politiek. En die politiek is ook dit jaar gebuisd. 

2. Ik betaal mijn energiefactuur, wij betalen onze energiefacturen, zij ( een 200-tal bedrijven ) ook, maar zij krijgen een extra korting van de Vlaamse overheid, zo maar eventjes een kado van 38 miljoen, ook voor die bedrijven die het echt niet nodig hebben. 

Hvandeker : ik begrijp dat men sommige grote bedrijven te vriend wil houden ( werkgelegenheid, belastingontvangsten, ed ) maar wie voldoende financiële ruimte heeft, zou toch geen kado mogen ontvangen van een of andere overheid... slecht bestuur is het om zij die met het handje open staan, altijd tegemoet te komen. A la tête du client... 

17-04-13

We zitten aan de grenzen van de vooruitgang

vooruitgang, rutger bregman, knack, groei, john stuart mill

De vooruitgang bekeken door een historicus, Rutger Bregman, in Speakers' Corner, Knack van 10-16 april 2013

Kunnen we eigenlijk wel zonder de vooruitgang, de religie van dit seculiere tijperk ? Groei is de hoeksteen van het moderne denken. De gedachte dat er ooit een einde komt, bijvoorbeeld omdat we al rijk genoeg zijn of omdat de aarde onleefbaar wordt, is voorlopig nog ketterij. Het lijkt wel alsof het kopen van spullen die we niet nodig hebben de definiërende activiteit van het moderne bestaan is geworden. Groei is de enige zingeving die we nog overhebben, maar wezenlijke vooruitgang kan het ons niet meer bieden. Al tientallen jaren is er geen verband meer tussen groei en welzijn.

Dus moeten we ons bezinnen over de geschiedenis van rijkdom, gezondheid, veiligheid en overvloed en dat is duidelijk : we zijn rijker, veiliger en gezonder dan ooit. Maar als we het zo goed hebben, waar komt ons onbehagen dan nog vandaan ? Ik denk dat het de vooruitgang zelf is, waarbij alle overgebleven problemen veroorzaakt worden door die vooruitgang. Dat we steeds dikker worden, komt door de overbevrediging van onze behoefte aan voedsel. De opwarming van de aarde wordt veroorzaakt door de overbevrediging van onze behoefte aan rommel. En als we gestresseerder zijn dan ooit, dan houdt dat direkt verband met de toenemende werkdruk en keuzestress.

Dus moeten we ons bezinnen over de toekomst, maar als we dat doen slaan we het receptenboek van gisteren of vandaag open. Maar dat oude menu biedt slechts harder werken, meer schulden en meer koopkracht. Of we het nu geloven of niet, de grenzen van dat oude vooruitgangsgeloof zijn in zicht. De aartsvader van het liberalisme, John Stuart Mill, stelde : Ik hoop oprecht dat, ter wille van het nageslacht, de mensheid tevreden zal zijn met een stationaire toestand, lang voor de noodzaak haar ertoe dwingt.

Stuiten we niet op de grenzen van de aarde, dan stuiten we op de grenzen van onszelf, van ons vermogen om zin te geven aan ons leven. Het enige wat dan nog rest, is klagen over ons armzalig lot.

Hvandeker : deze man bekijkt een en ander, logisch als historicus,  vanuit historisch perspectief, maar het zou ook een filosoof kunnen zijn, of een groene denker of een moderne, verantwoorde zakenman. En dat zint me wel, zijn redenering snijt hout : de meeste onder ons hebben veel meer dan vroeger en toch voelen we ons niet tevreden. Meer, meer, meer ... dat kan niet eeuwig blijven duren.   

11-04-13

Over salonecologisten, gewetensproblemen en pionpower

spielzeit, kim hertogs, kaat haest, salonecologisten, pionpower, dure kleren, zara, h&m, bio-ajuinen, reclame

Bron : DMorgen dd 9 april 2013

In de voorstelling Spielzeit worden deze begrippen behandeld door 2 actrices : Kim Hertogs en Kaat Haest. Volgende passages in het interview hebben mijn aandacht getrokken.

Ga naar de voorstelling en je komt buiten met gewetensproblemen, niet over carrière of relaties maar wel over ecologie en consumeren. En dat is ook de bedoeling.

Alles wat je doet, is eigenlijk slecht voor de planeet, in meer of mindere mate.

Dus we lezen erover , maar hoe meer je leest, hoe meer je gaat nuanceren en nadenken. Je zou dan kunnen zeggen : ' laat het maar, het is teveel. ' Maar voor ons is dat geen optie.

Ik wil als consument ook liever kopen bij winkels met propere handen, maar goedkope ketens moeten concurreren met andere goedkope ketens en daarom balanceren ze op de rand van het toelaatbare.

Ik hou van kleren en ben modebewust, maar dure kleren kan ik niet betalen. Daarom doe ik ook veel aan kledingruilen en koop veel tweedehands, maar stap ook van tijd tot tijd binnen bij Zara of H&M.

Wij verdienen genoeg om bioproducten te kopen, maar als je arm bent koop je geen bio-ajuinen die 3 x zoveel kosten als ' gewone'. 

Er is zoveel informatie , maar er is nog zoveel dat we niet weten.

We vragen ons ook af dat als we iets doen, dit niet het maximum voor ons is ? Toch vind ik het lastig dat de mensen die redenering gebruiken om te komen tot een definitieve conclusie dat het toch geen zin heeft. Dat is een beetje te gemakkelijk.

Veel mensen verstoppen zich achter de idee dat ze maar een pion zijn en het niets uitmaakt wat ze doen of zeggen. Veel pionnen samen hebben echter wel veel macht ( pionpower). Dat is de laatste jaren al bewezen. Wij kopen geen Starbucks koffie meer, tot ze toch belastingen gingen betalen. Of we kopen geen onderbroeken meer bij H&M , tot ze niet meer apart in plastiek verpakt zijn.

Ik besef dat reclame een van de sectoren is die ons streven mee naar de knoppen helpt : vroeger deden mensen veel meer dingen samen. Ze deelden bijvoorbeeld een grasmaaier in een wijk waar veel tuintjes waren. Grasmaaierfabrikanten hebben er echter veel meer belang bij dat iedereen zijn eigen grasmaaier wil. En de reclame/marketing zorgt ervoor ons wijs te maken dat we al die spullen echt nodig hebben.

Ondanks onze pogingen, bv via deze voorstelling, beseffen we dat we ook maar salonecologisten zijn.

Hvandeker : toch om over na te denken, want deze getuigenissen zijn m.i. eerlijk en juist. Het is soms vechten tegen een overmacht. 

05-04-13

Als het niet te koud is, is het te warm.

dirk draulans, knack, het weer, het klimaat, windrichtingen, straalstroom,

Bron : Knack dd 9 april 2013, artikel van Dirk Draulans onder hogergenoemde titel.

In januari 2013 was het uitzonderlijk warm weer en de natuur reageerde daar navenant op.

En nu , in april 2013, lijkt het al maanden winterweer te zijn en te blijven. 

Maar : het weer ( korte termijn )  is het klimaat ( lange termijn ) niet en veel mensen haspelen dat nog steeds door elkaar. Opwarming van de aarde en zo koud ! Hoe kan dat ? Om je een bult te lachen ? 

Het klimaat warmt op, daar zijn ondertussen nagenoeg alle wetenschappers van overtuigd : de 10 laagterecords van het Noordpoolijs zijn de laatste 10 jaar gemeten en doordat de polen warmer worden zijn er extremer koudere winters in West Europa, in Israël, in China en India.

Ook de oorzaken zijn gekend :
1. Overheersende windrichtingen zijn steeds meer van Noord naar Zuid ipv van West naar Oost en daardoor dringen koudere temperaturen meer zuidelijk door dan vroeger.
2.  De straalstroom blijft ' stationair ' waardoor extreme weersomstandigheden langer aanhouden.

Hvandeker : het broeikaskaseffect bepaalt mede het klimaat en dus het extreme warme, koude, natte, droge, winderige en stormachtige weer.  

Een doordenkertje over ' de politiek '

marnix verplancke, knack, john gray,

Bron : Knack van 9 april 2013, auteur Marnix Verplancke, artikel ' Geluk maakt een mens te weinig avontuurlijk ' , een interview met de Britse filosoof John Gray.

Citaat : ' Voor mij is politiek geen reeks schakels in de ketting van de vooruitgang, maar wel een opeenvolging van losstaande maatregelen ingegeven door de omstandigheden van het moment '. 

Hvandeker : een doordenkertje, iets wat je langzaam moet laten bezinken. En zo waar, denk ik dan achteraf. Politiek zou op lange termijn moeten mikken, helaas merk ik meestal alleen reacties op fenomenen van het moment. Echte burgerparticipatie : lippendienst en heel veel beloftes, zeker lokaal. 

27-02-13

Ons leefmilieu gaat van kwaad naar erger...

Berlaymont_building_a.jpg

En velen weten dat maar zijn of voelen zich onmachtig. Gewoon enkele algemeen aangenomen feiten op een rijtje, volgens een artikeltje in DMorgen dd 20 februari 2013, maar je kan dat overal lezen in media en literatuur en ook horen, als je dat wil...

1. Noordpoolijs smelt in sneltempo.
2. Wildstroperij in Afrika neemt toe.
3. Ongezonde chemicaliën.
4. Het gaat niet goed met onze lucht.
5. Afvalberg groeit.

Hvandeker : en zo kan je er nog vele andere, nieuwe of afgeleide opnoemen en als er al verweer is dan gaat het altijd over geld, economie, belangen, macht van een relatief klein groepje die hun hebzucht niet kunnen intomen. Er zijn gelukkig uitzonderingen, maar zij zijn in de minderheid. Er zijn mensen die tegen die trend ingaan, maar zij kunnen alleen iets realiseren op zeer kleine schaal.

Maar veel kleintjes maken ook één groot en daarom moeten we met velen blijven kloppen op die vele nagels die we toch nog altijd ter beschikking hebben. En vooral blijven druk leggen op de hebzuchtige jongens en meisjes, soms heeft dat toch een onverwacht gunstig effect. Wat we niet mogen doen is ermee stoppen : beter naïef dan passief, toch ?  

 

09-02-13

De klimaatonvriendelijkheid van diesel : een roetzwart verhaal

maskermaske.jpg

Bron : DMorgen dd 23 jan 2013

Wanneer we diesel en hout verbranden worden er kleine zwarte deeltjes in de atmosfeer gepompt, met name roet of zwarte koolstof. Verbranden van bossen alsook de uitstoot van primitieve kookstellen en kerosinelampen maakt dit nog wat concreter alsook steenkoolverbranding en de uitstoot van schepen. In Europa, de VS en Latijns Amerika komt echter 70 % van de roet uit onze dieselmotoren. 

Koolstof is , na CO², de 2de grootste opwarmende factor in de atmosfeer. Ze absorberen de hitte van de zon alsook het licht en houden dat vast. Ze vormen wolken en verminderen de weerkaatsing van het zonlicht op de ijsvlaktes.  De opwarming van de aarde, door dit koolstofeffect, is 2 x hoger dan eerst geschat.Indirect zelfs 3 x.... door nieuwe berekeningen. Ook de interactie met bepaalde chemische stoffen, zoals sulfaten, worden nu eindelijk meegeteld. En het is juist de verbranding van de diesel die dit gecombineerd effect veroorzaakt.

Het beperken van het aantal dieselwagens blijkt een juiste maatregel om dat tegen te gaan, omwille van zijn onmiddellijk effect ( omdat roet slechts een tiental dagen in de atmosfeer blijft hangen). Het niet meer verbranden van hout en diesel zou de opwarming zeer snel met 0,5 graad verminderen. Daarover bestaat geen twijfel bij de onderzoekers.

Het grootste nadeel van deze uitstoot heeft met onze gezondheid te maken : de Wereldgezondheidsorganisatie classificeert dieseluitlaatgassen niet langer als ' mogelijk kankerverwekkend ' maar als ' kankerverwekkend '. Diesel klimaatvriendelijk noemen is dus een brug te ver. Zowel de klimaatopwarming als onze gezondheid zouden er direct profijt bij hebben, mochten we de verbranding van hout en diesel verminderen.

Hvandeker : Hoe krijg je deze ' ongemakkelijke waarheid ' verkocht aan mensen die hun wagen, benzine of diesel, dagelijks nodig hebben ? De electrische wagen ondersteunen met een premie om later minder gezondheidsuitgaven te hebben ? 

06-01-13

Teheran versus Antwerpen : fijn stof

smog, fijn stof, teheran, isfahan, ahvaz, smogvakantiedagen

Iedere vergelijking loopt mank, maar toch :

Bron : DMorgen dd 5 jan 2013

3 jan 2013 : De Iraanse autoriteiten hebben de bewoners van Isfahan gevraagd om de stad enkele dagen te verlaten wegens de smog, als gevolg van de hoge concentraties fijn stof die de gezondheid zwaar bedreigen.

5 jan 2013 : Idem dito voor Teheran, de hoofdstad. Invoeren van een ' feestdag ' ( ! ) met ook hier de vraag om de stad te verlaten. Wedstrijden in hoogst voetbalklasse geannuleerd om de gezondheid van de spelers niet in gevaar te brengen. Alle openbare instellingen, scholen en universiteiten gesloten. 

In 2010 had Iran maar liefst 80 ' smogvakantiedagen ' ( ! ) met als kostprijs telkens 100 miljoen Euro per dag, maakt 8 miljard Euro verlies omwille van het fijn stof.

Hvandeker : Hallucinant dat het zo ver moet komen.... zoals gezegd kan je Teheran, Isfahan of Ahvaz ( 372 microgram per m³ , WHO zegt 20 mg is het maximum ), allen miljoenensteden,  niet vergelijken met Antwerpen. Rond Antwerpen liggen geen hoge bergen en er rijden geen miljoenen diesels zonder roetfilter rond, maar het geeft toch enigszins te denken. Het economisch verlies, de gezondheid van de inwoners, de maskers die we zien opduiken in vele grote wereldsteden... Waar zijn we mee bezig ? Gezondheid moet op de allereerste plaats komen in de discussie over de oplossing mbt de mobiliteit in en rond Antwerpen, toch ?    

03-12-12

Nog wat krasse uitspraken uit Klimaatkatern van DMorgen van 24 november 2012

globalwarmingmok.gif

Voor mij dan toch.
Kul onderzoekers Anneleen Kenis en Matthias Lievens :

1. ' Natuurpunt gaat in zee met Electrabel en Ikea, dat duizenden voetbalvelden aan bomen omhakt, WWF erkt samen met bedrijven die schandalige dingen doen. Die ngo's proberen die bedrijven van binenuit te veranderen, maar worden zo meegezogen in een verhaal dat niet echt duurzaam meer is. We trachten die zeepbel te doorprikken en andere organisaties te interpelleren.

Hvandeker : ik ben geneigd die stelling te onderschrijven, maar denk ook dat ze het soms goed bedoelen. Alleszins wat Natuurpunt betreft vind ik dat teveel focussen op geld : zo ben ik in 1 van hun tijdschriften op minstens 4 verzoeken tot betalen of andere fondswervingen gestoten... ze hebben uiteraard geld nodig om te werken, maar zijn daar veel te agressief mee bezig. 

2. '  Er is sowieso een daling van de groei  nodig '

Hvandeker : Ze bedoelen niet minder jobs, maar een ander samenlevingsmodel met minder de mantra van banken en markten en daar sta ik achter.

3. ' De grote vervuilers zoals Arcelor Mittal maken miljardenwinsten via de handel in emissierechten. In theorie vertrekt de groene economie vanuit de vervuiler betaalt, maar hier is het dat de vervuiler verdient '

Hvandeker : Als men gaten in de regelgeving laat, zijn er altijd die daar in duiken.

4. Catherine Ongenae : ' De gemiddelde Belg eet ongeveer 240 gram vlees per dag, daar waar artsen aanbevelen dat 100 gram ruim voldoende is. We lijken ons daar voorlopig weinig van aan te trekken. '

5. Ex-veggie Lierre Keith : ' Vegetariërs geloven dat niets moet sterven voor hun levensonderhoud, maar de waarheid is dat landbouw op grote schaal een van de meest destructieve menselijke activiteiten is. Maar ik ben wel een vurig verdedigster van lokaal geproduceerd en ecologisch verantwoord vlees omdat het een wereld van verschil is als runderen worden grootgebracht op gras, niet op geïmporteerd veevoeder.

Hvandeker : zo kunnen we dit ook bekijken door minder maar gezonder ( in zijn brede betekenis ) vlees en wat meer lokaal geteelde groenten te eten.

6. Johan Corthouts : ' Een eerdere poging in 2005 om de Europese regels aangaande F-gassen ( 23.000 x schadelijker dan CO² ) aan te scherpen , mislukte jammerlijk. Greenpeace sprak toen van een overwinning  voor de multinationals. Die waren er in geslaagd om de schadelijke effecten ervan te bagatelliseren. '

Hvandeker : Ook dit is moeilijk te begrijpen. Iets bagatelliseren en minimalizeren, wetende dat het zo schadelijk is en er ruimschoots alternatieven zijn ....

7. Energiespecialist Johan Braem van vermogensbeheerder Econopolis : ' Volgens sommige milieu-experten is er spraken van een beleggingszeepbel. Omdat de wereld vervuilende energiebronnen zal afzweren om het klimaat te redden, staat een massale afwaardering in beleggingen in steenkool, olie en gas te gebeuren. De financiële markten hebben dit blijkbaar nog niet door, zeggen de aanhangers van de carbon-bubble theorie.

Hvandeker : Het kan natuurlijk, iedere theorie heeft zijn aanhangers. Ik zou het niet weten...maar dat de olieprijzen zullen blijven stijgen daar zijn er veel van overtuigd, dus groene alternatieven zijn ook voor beleggers  interessant.

8. Maarten Rabaey : ' Duitsland doet het zonder kernenergie en met ecowijken. De energiewende met ook afbouw van fossiele brandsoffen en massale investeringen in hernieuwbare energie zorgen in Duitsland voor een revolutiionaire ommekeer.

Hvandeker : soms mogen we wel eens naar en in het oosten gaan kijken en ons de weg laten wijzen.

9.  Professor Hans Bruyninckx van HIVA : ' Een harde en aantoonbare koppeling van groene groei aan ambitieuzere milieu- en klimaatdoelstellingen is essentieel. De essentie van groene groei, nl dat ze prioritair milieudoelstellingen moet dienen, dient nog veel centraler gesteld te worden. Groene groei en eco-innovatie-beleid zou dust best ook met ' harde ' milieucriteria geëvalueerd worden. Op die manier wordt het duidelijk dat het niet blijft bij groene versiering van een traditionele economische groeistrategie. Ook in België is het discours overwegend economisch : groei, investeringen, concurrentiekracht en jobs. Even logisch en - voor alle duidelijkheid - noodzakelijk als eenzijdig. Groene groei is geen tewerkstellingsinstrument maar een visie op de toekomst.

Hvandeker : Het klimaat zou de eerste en enige bekommernis mogen zijn van het beleid. Al de rest kan daar van afgeleid worden door daarvoor noodzakelijke maatregelen om dat te veranderen. Groene maatregelen zorgen voor tewerkstelling en nog veel meer.

02-12-12

Armworstelen met uitsluitend verliezers ? Neen.

jean pascal van ypersele,klimaatconferentie,armworstelen

Dat zegt Jean-Pascal van Ypersele in DMorgen van 24 november 2012 in volgende bewoordingen :

' Zo'n klimaatconferentie is altijd intens frustrerend : Na alle rapporten die wijzen op de vernieling van het belangrijkste systeem dat ons in evenwicht houdt, lijkt het rondje armworstelen met alweer besluiteloze wereldleiders dodelijk vermoeiend. Het is nu al ongeveer 20 jaar dat ze de feiten naast zich neerleggen en de opwarming van de aarde als een probleem in de marge benaderen. 

Wanneer een bank nog maar ' help ' murmelt rollen de overheidsmaljarden binnen, terwijl de klimatologen ( zoals Jean Pascal ) die luid en herhaaldelijk roepen dat het huis in brand staat, genegeerd worden. 

Het is vandaag krankzinnig om nog een klimaatscepticus te zijn : Oost-Indisch doof, of stekeblind of gewoon oneerlijk.

Maar ik weiger om te zeggen dat het te laat is, want dit leidt tot nog meer inertie, onverschilligheid en totale demobilisatie. Allen, hoe langer er geacht wordt, hoe meer het ons zal kosten. We moeten de mensen boven ons onder druk blijven zetten.

Hvandeker : Wij onderhandelen niet mee. Blijft de bottom-up weg van mensen die er met velen wat willen aan doen . Vele kleine stapjes werken ook en ondertussen blijven hopen dat er top-down iets begint te bewegen. 

Een beeld zegt meer dan 1000 woorden...

barbara Debusschere, DMorgen, ezel, TGV, dertigtonner, ezel, multinationals

maar enkele juiste woorden vormen ook een beeld :

Bron DMorgen van 24/11/2012 extra bijlage over de klimaattop in Doha, Barbara Debusschere in artikel ' We moeten van spoor wisselen en wel nu '.

' Een TGV dendert met een rotvaart over een treinspoor waar een dertigtonner met zeer kwetsbaar en waardevol materiaal op staat. Met een ezel proberen we die tijdig weg te trekken. 
De TGV is de klimaatverandering.
De dertigtonner , dat zijn wij op deze planeet.
De ezel is de klimaatpolitiek.

En iedereen weet dat maar de leiders hebben ons schijnbaar reeds verticaal geklasseerd.
De ezel heeft andere dingen te doen, zoals de banken en de markten redden.

Daarom stellen sommigen voor het klimaatprobleem aan justitie te geven. Regeringen kunnen geen grote klimaatbeslissingen nemen omdat multinationals met klimaatbeschadigende belangen machtiger zijn.'

Hvandeker : ... en de TGV nog wat harder laten rijden. De dertigtonner moet zich dus anders organiseren teneinde vertraging na te streven.

29-11-12

Klimaatonderhandelingen,levensstijl,vrijheden en transitie

klimaatonderhandelingen, levensstijl, vrijheden, transitie, sing for the climate, klimaatwakes, gert goeminne, extra knack, groene vingertje

Uit een artikel met als titel ' De vloek van het groene vingertje ' van Gert Goeminne gepubliceerd in een Extra Knack van 21 november 2012, las ik volgende - voor mij - kernpassages die aantoonden dat de transitiebeweging minstens op het goede spoor zitten.

Levensstijlen zijn niet onderhandelbaar tijdens klimaatonderhandelingen : In wezen gaan klimaatonderhandelingen niet over CO² reducties, maar over levensstijl. Maar niemand durft daar vandaag aan te raken, uit schrik het verwijt te krijgen het ' groene vingertje ' naar het hoofd geslingerd te krijgen.

Vrijheid is een centraal begrip in onze moderne westerse samenleving en bepaalt voor een groot deel ons idee van het goede leven.

Een gigantisch vleesaanbod dat alleen maar kan bestaan bij gratie van het kaalkappen van het Amazonewoud ter wille van de veevoederindustrie, fruit en groenten die het hele jaar door beschikbaar zijn door energie-intensieve kasteelt en instant ingevlogen producten : het zijn maar enkele van de verdoken waarheden die ons maagdelijk idee van een vrije keuze verstoren.

Zijn er vrijheidsvormen denkbaar die niet alleen op een sociaal en ecologisch verantwoorde manier georganiseerd kunnen worden, maar die ook levenskwaliteit garanderen ? Behalve duidelijke milieuwinst biedt de zogenaamde korte keten ( van producent rechtstreeks naar consument ) ook de garantie det je een eerlijke prijs betaalt voor een eerlijk product. Deze nieuwe vrijheidsvorm ervaren veel mensenals een verbetering van hun levenskwaliteit. 

Op vergelijkbare manier wordt ook in andere domeinen geëxperimenteerd met een aantal vertragende ingrepen, die vertrekken vanuit die vraag naar levenskwaliteit. Lokale voedselsystemen, cohousing, autodelen, complementaire muntsystemen : het zijn stuk voor stuk alternatieve vrijheidsvormen die het bestaande ontwikkelingsmodel uitdagen in zijn concreetheid, veeleer dan het onder de nietszeggende noemer ' neoliberalisme ' weg te zetten als oorzaak van alle kwaad.

De evidente tegenwerping dat die niches ook maar druppels zijn op een hete plaat, vertrekt immers vanuit de typische consumptielogika die ze juist tracht te doorbreken.

Experimenteerdrift is uiteraard niet voldoende om dit potentieel verder aan te boren. Alternatieve vrijheidsvormen zullen ook politiek bepleit moeten worden als ze willen opklimmen tot mainstreamniveau, omdat ze botsen met een aantal gevestigde belangen.

De vraag die zich daarbij stelt voor de milieubewegingen is dan ook of ze zich niet beter toeleggen op het vormgeven van een maatschappelijke tegenstem vanuit deze en andere experimenten in plaats van op het vormgeven van de collectieve wanhoop.

Hvandeker : Ik denk dat dit een correct verhaal is, met uitzondering van de laatste passage. En/en in plaats van of/of. Ook protestacties ( oa Sing for The Climate, klimaatwakes  en vele andere ) blijven noodzakelijk. De transitiebeweging met zijn vele groepen en groepjes in Vlaanderen zoeken en tasten maar passen wel in deze redenering. 

 

 

18-10-12

Antwerpen : je zal er maar wonen...

kerncentrale2.jpg

Ik kan altijd verhuizen, juist... maar daar gaat het niet over.

Het zal me uiteindelijk worst wezen wie er uiteindelijk de politieke dienst uitmaakt op het Schoon Verdiep, want ze hebben toch weinig of niets te zeggen over het feit of Doel 3 ( en ook Tihange 2 ) definitief zullen gesloten worden , wegens de ondertussen wereldberoemde ' scheurtjes ' ( ze zijn al met zoveel verschillende namen gezegend geworden afhankelijk van de bron ). Alleen al het feit dat de kerncentrales steeds langer zullen moeten dichtblijven, nu al tot 15 januari 2013, kan de burgers die in de buurt wonen toch niet geruststellen. Zo hard zijn we echter bezig met ' andere ' dingen, dat het ons nog amper raakt. Alles word je gewoon, ze hebben er al zo lang gestaan, zonder probleem... is de waarschijnljke redenering. Maar nu is het anders ! 

Ik vind echter ook dat we, wonende binnen een kleine en gevaarlijke perimeter, constant op de hoogte moeten gehouden worden door de overheid. En dat heeft niets met paniekzaaierij te maken als men dat op regelmatige basis zou doen. Tegen einde november legt Electrabel een rapport voor aan Fanc, met bevindingen. Dan volgen er nog Belgische professoren en dan  nog buitenlandse experten en dan is het 15 jnuari 2013. Wij hebben recht op de waarheid, want wij wonen hier en NU. En als ze gevaarlijk zijn wil ik dat ze definitief dicht blijven en wil ik gerust mijn kleine bijdrage leveren en stroom inleveren. Vele kleintjes van particulieren en grote van bedrijven...  Ik blog dan nog maar een half uurtje of minder voor de goede zaak.  

14-10-12

Nieuwswaarde is subjectief

kerncentrales1.jpg

Vandaag opgemerkt in DMorgen : een artikeltje van 4 cm op 5 cm, weggedrukt tussen de grote kolommen.

' Eigenaar kerncentrale geeft schuld nu toe.
Het Japanse electriciteitsbedrijf Tepco, beheerder van de vorig jaar verwoeste kerncentrale Fukushima, heeft gisteren voor het eerst erkend dat het de ramp had kunnen afwenden. Tepco wist dat de veiligheid niet was gewaarborgd, maar het bedrijf verzuimde extra maatregelen te nemen, OMDAT DAT HET ONBEHAGEN OVER KERNENERGIE MAAR ZOU VOEDEN. ' 

Hvandeker : Wat mij opvalt

1. De plaats en de grootte van het bericht geeft aan dat de krant dat amper nieuwswaarde vindt, ondanks het feit dat het over één van de grootste kernrampen ooit gaat, dat het aanleiding heeft gegeven tot het sluiten van alle kerncentrales in Japan en de discussie over de onveiligheid van kernenergie nog eens oop scherp heeft gesteld. Ik las de enkele regels eerder per toeval in die krant, voor de rest van de media, ook sociale, algemene stilte.

2. Dat de toegeving grote gevolgen kan hebben oa op juridisch gebied ( alle soorten schadevergoedingen ) , op politiek gebied ( ik zie tot nu toe geen enkele reactie vanuit die hoek ) maar vooral op menselijk gebied ( hoe moeten duizenden getroffen Japanners zich nu voelen ) ?

3. Een gevoel overvalt mij : Na ons de zondvloed ? Wat met al die andere berichten en zogezegde maatregelen over stresstests, scheurtjes, radio-activiteit, (on)veiligheid ? Wat is waar, wat niet ? Waar begint de leugen wanneer men het onbehagen over kernenergie niet wl of mag voeden ? Waar zitten de politici om ons te behoeden voor zoveel risico's ?  


03-10-12

Angst voor een black out : koop enkele generators

black out, noodstroomgeneratoren, kaarsen,

Tot mijn stijgende verbazing las ik op pagina 7 van DMorgen van vandaag 3 oktober 2012 en onder de titel ' Generator kopen uit angst voor Black-out ' de getuigenis van een generatorbedrijf. Sinds de voorspellingen over mogelijke winterse stroompannes en black outs stijgen de bestellingen, niet alleen van bedrijven maar ook van particulieren, van Net-noodstroomgeneratoren. Zo'n toestel is verbonden met het electriciteitsnet en valt de stroom weg, dan springt de generator aan.

De generator werkt op benzine, diesel of aardgas !

Je vindt de generator meestal terug in grote villa's en dito huizen, minder in rijhuizen...

Zowel Elio Di Rupo als Melchior Wathelet zeggen dat er geen blackouts zullen vallen, ook als de kerncentrales van Doel 3 en Tihange 2 niet opnieuw draaien in de winter.

Hvandeker : Moraal van het verhaal lijkt te zijn dat de begoede klassen zich dure generatoren aanschaffen die nooit  zullen gebruikt worden en dat de mensen in rijhuizen zich enkele dozen kaarsen zullen aanschaffen die waarschijnlijk wel zullen gebruikt worden voor... een candlelight supper. 

28-09-12

Zaken zijn zaken, ook in Antwerpen

baselactionnetwork.jpg

' Een occasie vol afval voor Afrika ' luidt de titel van een artikel in Knack Extra, welke ik deze dagen in de bus kreeg. Wrakken van camions en personenauto's worden volgestouwd met electronisch afval ( oude koelkasten, televisie, laptops, ed )en verscheept via de haven van Antwerpen richting Afrika. Een echte draaischijf van een louche internationale handel waar de pakkans zo klein is, dat er eigenlijk weinig risico aan verbonden is. Omdat maar enkelen de controle proberen in goede banen te houden . Meer nog, zij die een beetje aan onderzoeksjournalistiek willen doen, blijken uiteraard niet ' van harte ' welkom te zijn. Foto's nemen is al helemaal ' not done ' en men vraagt recht toe recht aan om ze te wissen. Iets te verbergen ? 

Het is dweilen met de kraan open : enkele inspecteurs, douanebeambten en scheepvaartpolitie worden af en toe ingezet. 99 % ( negenennegentig %) wordt niet gecontroleerd. En als het toch gebeurt is er de discussie over de betekenis van het woord ' 2dehands ' dat een andere invulling krijgt naargelang de actor in kwestie. En een pak administratie en acties om achter de schuldigen te geraken. Tenslotte is er het feit dat veel ' materiaal ' uit het buitenland komt, waar andere spelregels en definities gelden.... Je zou het voor minder bekeken houden en dus... foefelt men de pannen van het dak. 

In Antwerpen kan alles, is het gezegde in Europa en Afrika. En verder gaat het over Afrikanen die plots komen en even plots verdwijnen, spookfirma's en criminele organisaties met veel cash. 

Zaken zijn zaken : een auto die hier nauwelijks nog 1.000 Euro waard is, gaat in Afrika pas voor 1.500 Euro over de toonbank, rechten en winstmarge inbegrepen. Minder dan een nieuwe en als het karretje nog beweegt is het ok. Autocontrole ? 

En wat er met de afvalstoffen van ijskasten, pc's ed gebeurt, laat zich raden.

Zolang er geen Europees beleid is, met doorgedreven controles, is het vechten tegen de bierkaai. De handel in afvalstoffen vormt daarenboven een ernstige bedreiging van onze planeet. En daar ligt de Afrikaan, meer nog dan de Europeaan, niet van wakker.

Hvandeker : Historisch misgroeid, slechte regelgeving, hebzucht en business as usual.. het komt steeds terug. 

27-09-12

Korteketendenken

6783_toparticlephoto.jpg

Ik heb vandaag een artikel in de Knack van 26 september 2012 gelezen die mij aan het denken hebben gezet. De titel ' Patatten aller landen, verenigt U ', door Jeroen Zuallaert.

De Aardappelbeweging in Griekenland is bedacht door een professor Christos Kamenidis die verbaasd was over de hoge patattenprijs en toevallig achter de oorzaak kwam. In een bepaald dorp waren er sinds maanden geen groothandelaars meer geweest om de patatten op  te kopen. Pure chantage die er voor zouden zorgen dat de boeren hun prijzen, die al zo laag waren, nog zouden laten zakken. Ook later of zelfs niet betalen behoort tot de dagelijkse praktijk. Een echte schande en de rechtbanken werken niet echt mee om dat te veroordelen. En tenslotte dreigden de groothandelaars met ultra lage dumpingprijzen via import van Egyptische brol : normaal 25 cent versus 8 cent per kilo. Die brol werd dan nog gemengd met lokale aardappelen... illegaal maar niks tegen te doen.

Die griekse professor wilde daarom de groothandel uitschakelen en organiseerde de korte keten : van producent naar consument via een veiling. Cash voor de boer en een goede prijs voor boer en consument. De veilingen waren natuurlijk een groot succes. En de Aardappelbeweging nam een grote vlucht, tot ver buiten de regio. En wat begon met aardappelen kreeg een vervolg met uien, rijst, oliven, honing, perzikken, enz.

Zonder alle tussenpersonen waren de prijzen voor de consument 2 tot 3 x goedkoper....en de groothandelaars zaten in de tang. Als bijkomend gevolg dat consumenten zagen van waar hun voedsel kwam en wat de kwaliteit was, met de historische schandalen in de voedselketen nog in het achterhoofd. Grote spelers manipuleren de markt, door import bv uit Nieuw-Zeeland, waardoor de lokale boer uit de markt wordt gewerkt...en er is amper Europese controle op dit alles.

Hvandeker : Het is eigenlijk onbegrijpelijk dat mensen nog altijd prijzen willen betalen die tot 3 x te duur zijn. Daarom ook de groeiende vraag naar lokale producten die rechtstreeks van de boer worden afgenomen, niet alleen in Griekenland, ook elders en ook bij ons. Zo zie je waar dat voedsel vandaan komt, zal de smaak waarschijnlijk een stuk beter zijn en ben je een stukje solidair met de producenten. Het korteketendenken lijkt vanzelfsprekend maar is het niet. De mentaliteitswijziging moet echter , ook bij ons, nog komen.    

ps Aardappelen bij de boer : 25 Eurocent in de supermarkt : 75 Eurocent per kilo
Uien : 30 versus 90
Rijst : 100 versus 260
Olijven : 350 versus 700
Olijfolie : 1550 versus 2400
Honing : 600 versus 1000
Feta : 650 versus 1100
Perzikken : 70 versus 150
Kersen : 200 versus 550 cent per kilo 

06-09-12

Vlaming woont nog steeds groot, maar ook steeds kleiner

bouwpercelen, open bebouwing, appartementen, bouwgrond, kavels, verkavelingen,

Bron : DMorgen dd 31 augustus 2012

De grootte van een gemiddeld huis vandaag is in Frankrijk 97m², in Duitsland 91 m², in Nederland 73 m² en in België 131m²

In Nederland is 7 % van de landoppervlakte vandaag ingenomen door woningen, in Vlaanderen is dat 15 %

De laatste jaren verkleinen de bouwpercelen bij ons evenwel met 50 %. Er is dus een inhaaloperatie aan de gang waarbij meer rijwoningen en appertementen worden gebouwd in plaats van 4-gevelwoningen( open bebouwing ). Dat alles is het logisch gevolg van het gebrek aan bouwgrond in onze kontreien. 

Daarom pleit de Vlaamse Confederatie Bouw om alle woonuitbreidingsgebieden ( reservezones ) versneld vrij te geven. Momenteel, zo zeggen zij, zijn ongeveer 250.000  percelen onbebouwd, ongeveer het aantal nieuwe gezinnen de volgende 8 jaar en nog eens zoveel nadien. Ze vinden dat er teveel beperkingen worden opgelegd, bijvoorbeeld in watergevoelige gebieden terwijl ze vinden dat dat niet nodig is wegens mogelijke ' bouwtechnische aanpassingen '.  

Bij deskundigen en leken is er tegenstand tegen die plannen om verschillende redenen :
1. Kostprijs voor infrastructuur veel te hoog. Geen kleinere kavels in woonuitbreidingsgebieden , gewoon niet bouwen is hun advies, wegens de overstromingsrisico's.
2. Er is nog voldoende ruimte in steden en bestaande verkavelingen oa voor renovatieprojecten. Zo kunnen oude industriële sites omgebouwd worden en oude villawijken heropgedeeld in kleinere percelen
3. Koppels en alleenstaanden hebben niet zo veel ruimte nodig en kan je ze binnen de bestaande bebouwing onderbrengen.  
4. Vandaag worden appartementen in dorpen gebouwd, terwijl die in de stad ( bv boven winkels ) leeg staan en verkrotten.
5. Het niemandsland tussen steden en dorpen moet vrij blijven voor andere functies.  

Hvandeker : Het maneuver is een schot voor de boeg mbt invulling van de ruimtelijke ordening en eigenlijk nogal doorzichtig. Men verdedigt de belangen van een groep ondernemers op een foute manier, tegen de Europese trend in. Mijn zoon heeft ook gebouwd op een veel te grote kavel, die in stukjes werd gehakt en waar vroeger 1 huis stond, staan nu 3 huizen met wat kleinere tuinen en iedereen is gelukkig : bouwheren, aannemers, architecten, notarissen, etc
Alleen vraagt dit enige creativiteit ipv lineaire voorstellen.